นายกฯ เสนออาเซียนเสริมความมั่นคงพลังงาน

เวทีอาเซียนครั้งล่าสุดสะท้อนให้เห็นว่า ภูมิภาคกำลังเผชิญความท้าทายหลายด้านพร้อมกัน ทั้งความผันผวนทางเศรษฐกิจ ความไม่แน่นอนทางการเมือง ความขัดแย้งระหว่างประเทศ และความเสี่ยงด้านพลังงาน นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรมว.มหาดไทย จึงใช้โอกาสการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 49 ณ กรุงมะนิลา ประเทศฟิลิปปินส์ เสนอแนวทางความร่วมมือที่เน้นความเป็นเอกภาพและการปรับตัวให้ทันต่อสถานการณ์โลก

ประเด็นสำคัญจากการประชุมคือ นายกฯ เสนออาเซียนเสริมความมั่นคงพลังงาน ด้วยการเปิดกว้างด้านหุ้นส่วนความร่วมมือ พร้อมมองหาแหล่งพลังงาน ผู้จัดหา และเส้นทางขนส่งพลังงานที่หลากหลาย เพื่อลดการพึ่งพาทางเลือกใดทางเลือกหนึ่งมากเกินไป แนวทางนี้จะช่วยให้อาเซียนรับมือกับความผันผวนของตลาดพลังงานและปัจจัยภายนอกได้ดีขึ้นในระยะยาว

นายกฯ เสนออาเซียนเสริมความมั่นคงพลังงาน

นายกรัฐมนตรีมองว่า อาเซียนเคยผ่านวิกฤตสำคัญมาแล้วหลายครั้ง แต่ปัจจุบันความท้าทายเกิดขึ้นพร้อมกันและมีความซับซ้อนมากกว่าเดิม ดังนั้น สมาชิกอาเซียนจึงจำเป็นต้องเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานร่วมกัน โดยไม่จำกัดความร่วมมือเฉพาะประเทศในภูมิภาคเท่านั้น แต่ควรเชื่อมโยงกับกลุ่มประเทศรายได้ปานกลางถึงต่ำ หรือ Global South รวมถึงสหภาพแอฟริกา เพื่อเปิดโอกาสใหม่และเพิ่มทางเลือกเชิงยุทธศาสตร์

การขยายหุ้นส่วนในลักษณะดังกล่าวจะช่วยให้อาเซียนรักษาความเป็นอิสระในการกำหนดทิศทางของตนเองได้มากขึ้น โดยเฉพาะในสาขาที่เกี่ยวข้องกับผลประโยชน์ระยะยาว เช่น พลังงาน อาหาร การค้า เทคโนโลยี และการจัดการภัยพิบัติ เมื่อมีพันธมิตรหลากหลาย อาเซียนก็จะสามารถกระจายความเสี่ยงและสร้างความแข็งแกร่งให้กับเศรษฐกิจของภูมิภาคได้

นายกฯ เสนออาเซียนเสริมความมั่นคงพลังงานผ่านความร่วมมือที่ยืดหยุ่น

นอกจากการขยายแหล่งพลังงานแล้ว นายกรัฐมนตรีเสนอให้อาเซียนปรับรูปแบบการทำงานขององค์กรให้มีความต่อเนื่องและคล่องตัวมากขึ้น เนื่องจากตำแหน่งประธานอาเซียนหมุนเวียนเปลี่ยนประเทศทุกปี จึงอาจทำให้บางนโยบายขาดความต่อเนื่อง การใช้กลไก ASEAN Troika อย่างเต็มศักยภาพจึงมีความสำคัญ เพราะจะช่วยให้ประธานอาเซียนในแต่ละช่วงสามารถประสานงานและเดินหน้าข้อริเริ่มต่าง ๆ ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

สำหรับแนวทางที่อาเซียนควรเดินหน้าต่อ มีประเด็นสำคัญดังนี้

• กระจายแหล่งพลังงาน: สร้างความร่วมมือกับผู้ผลิตและผู้จัดหาพลังงานจากหลายภูมิภาค เพื่อลดความเสี่ยงจากการพึ่งพาแหล่งใดแหล่งหนึ่ง
• พัฒนาเส้นทางขนส่ง: ส่งเสริมระบบขนส่งพลังงานที่มั่นคง ปลอดภัย และเชื่อมโยงระหว่างประเทศสมาชิก
• ใช้กลไก ASEAN Troika: สร้างความต่อเนื่องในการประสานงาน แม้จะมีการเปลี่ยนประธานอาเซียนในแต่ละปี
• ขยายหุ้นส่วน Global South: เปิดพื้นที่ความร่วมมือใหม่ด้านพลังงาน เศรษฐกิจ เทคโนโลยี และการพัฒนาอย่างยั่งยืน
• เพิ่มความยืดหยุ่นในการแก้ปัญหา: ปรับแนวทางให้เหมาะกับความแตกต่างของสถานการณ์ในแต่ละประเทศ

อีกประเด็นที่นายกรัฐมนตรีให้ความสำคัญคือสถานการณ์ในเมียนมา ไทยสนับสนุนให้อาเซียนรักษาแรงขับเคลื่อนในการแก้ไขปัญหา โดยใช้ประสบการณ์ที่ผ่านมาเป็นพื้นฐาน พร้อมส่งเสริมการเจรจาที่ครอบคลุมทุกฝ่ายและสนับสนุนการยุติความรุนแรงจากทุกฝ่าย ขณะเดียวกัน ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมควรเดินหน้าต่ออย่างเป็นรูปธรรม โดยเฉพาะบทบาทของศูนย์ประสานงานอาเซียนเพื่อความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมและการจัดการภัยพิบัติ หรือ AHA Centre

ไทยเห็นว่า การเปลี่ยนแปลงในเมียนมาไม่สามารถเกิดขึ้นได้ในเวลาอันสั้น แต่จำเป็นต้องอาศัยการดำเนินงานอย่างค่อยเป็นค่อยไป รอบคอบ และสอดคล้องกับข้อจำกัดของสถานการณ์ การกลับมามีปฏิสัมพันธ์อย่างเหมาะสมอาจเป็นอีกแนวทางที่ช่วยเปิดพื้นที่ให้ทุกฝ่ายร่วมกันแสวงหาสันติภาพที่ยั่งยืน โดยต้องให้ความสำคัญกับประชาชนเมียนมาเป็นศูนย์กลาง

นอกจากนี้ ไทยยังยืนยันความมุ่งมั่นในการฟื้นฟูความสัมพันธ์กับกัมพูชาผ่านการเจรจาอย่างสุจริตใจ และยึดมั่นในเจตนารมณ์แห่งเซบู หรือ Cebu Spirit เพื่อสร้างความไว้วางใจระหว่างกัน ประเด็นนี้สะท้อนหลักการสำคัญของอาเซียน นั่นคือ การแก้ไขความแตกต่างผ่านการพูดคุย การเคารพซึ่งกันและกัน และการรักษาผลประโยชน์ร่วมของภูมิภาค

โดยสรุป ข้อเสนอเรื่อง นายกฯ เสนออาเซียนเสริมความมั่นคงพลังงาน ไม่ได้มุ่งเฉพาะการจัดหาเชื้อเพลิงเท่านั้น แต่ยังครอบคลุมถึงการสร้างเครือข่ายพันธมิตร การพัฒนากลไกการทำงาน และการเพิ่มความสามารถในการรับมือกับวิกฤตต่าง ๆ หากประเทศสมาชิกเดินหน้าร่วมกันด้วยความยืดหยุ่นและเป็นเอกภาพ อาเซียนก็จะมีโอกาสก้าวผ่านความไม่แน่นอนและสร้างความมั่นคงให้ประชาชนได้อย่างยั่งยืน

มุมมองที่น่าจับตาต่อจากนี้คือ การนำข้อเสนอไปสู่การปฏิบัติจริง ทั้งด้านพลังงาน การช่วยเหลือด้านมนุษยธรรม และการสร้างสันติภาพในภูมิภาค ความร่วมมือที่ต่อเนื่องและจริงใจจะเป็นกุญแจสำคัญให้อาเซียนแข็งแกร่งขึ้นในโลกที่เปลี่ยนแปลงรวดเร็ว

ที่มา – นายกฯ เสนอเวทีอาเซียนขยายหุ้นส่วนความร่วมมือเสริมความมั่นคงพลังงาน หนุนแนวทางยืดหยุ่นแก้ปัญหาเมียนมา