ปลัดมหาดไทยสั่งมูลนิธิองค์กรทำดีส่งบัญชี 10 พ.ย.
กรณี ปลัดมหาดไทยสั่งมูลนิธิองค์กรทำดีส่งบัญชี 10 พ.ย. กลายเป็นประเด็นที่สังคมให้ความสนใจ หลังกรมการปกครองเข้าตรวจสอบการดำเนินงานของมูลนิธิองค์กรทำดี และพบประเด็นเกี่ยวกับการรายงานบัญชีรายรับรายจ่าย รวมถึงงบดุลประจำปีที่ควรจัดส่งให้หน่วยงานรัฐตามระเบียบที่กำหนด
นายอรรษิษฐ์ สัมพันธรัตน์ ปลัดกระทรวงมหาดไทย เปิดเผยว่า มูลนิธิทุกแห่งมีหน้าที่ส่งบัญชีรายรับรายจ่ายและงบดุลประจำปีมารายงานอย่างต่อเนื่อง หากละเลยเป็นเวลานาน ปัญหาอาจสะสมจนตรวจสอบได้ยาก เปรียบเสมือนดินพอกหางหมู เมื่อเกิดเหตุหรือมีข้อร้องเรียนจึงต้องเข้าไปตรวจสอบเอกสารและการดำเนินงานอย่างละเอียด
ปลัดมหาดไทยสั่งมูลนิธิองค์กรทำดีส่งบัญชี 10 พ.ย.
สำหรับกรณีนี้ กระทรวงมหาดไทยกำหนดให้มูลนิธิองค์กรทำดีจัดส่งบัญชีรายรับรายจ่ายและงบดุลประจำปีภายในวันที่ 10 พฤศจิกายน การส่งเอกสารดังกล่าวเป็นหน้าที่ของมูลนิธิและคณะกรรมการทุกคน ไม่ใช่หน้าที่ของบุคคลใดบุคคลหนึ่ง แม้ขณะนี้จะมีประเด็นการร้องเรียนหรือการดำเนินคดีที่เกี่ยวข้องก็ตาม
ปลัดกระทรวงมหาดไทยระบุว่า มูลนิธิไม่ได้มีผู้รับผิดชอบเพียงคนเดียว ดังนั้นคณะกรรมการและผู้เกี่ยวข้องควรร่วมกันตรวจสอบเอกสารให้ครบถ้วน ถูกต้อง และสามารถชี้แจงที่มาที่ไปของเงินได้อย่างชัดเจน ส่วนประเด็นว่ามีการนำเงินของมูลนิธิไปใช้เป็นการส่วนตัวหรือไม่นั้น จะต้องเข้าสู่กระบวนการสอบสวนและพิจารณาตามข้อเท็จจริง
เหตุผลที่มูลนิธิต้องรายงานบัญชีอย่างสม่ำเสมอ
การรายงานบัญชีเป็นกลไกสำคัญที่ช่วยให้ภาครัฐและผู้บริจาคตรวจสอบการทำงานของมูลนิธิได้ เงินบริจาคควรถูกนำไปใช้ตามวัตถุประสงค์ที่ระบุไว้ เช่น การช่วยเหลือผู้ประสบภัย การสนับสนุนโรงพยาบาล การช่วยเหลือโรงเรียนที่ขาดแคลน หรือการทำงานด้านสังคมสงเคราะห์อื่น ๆ หากบัญชีไม่ถูกจัดทำหรือไม่ถูกส่งตามกำหนด ย่อมทำให้เกิดคำถามเกี่ยวกับความโปร่งใสและความน่าเชื่อถือ
แม้มูลนิธิส่วนใหญ่จะก่อตั้งขึ้นด้วยเจตนาที่ดี แต่การบริหารงานจำเป็นต้องเป็นไปตามกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้อง เจตนารมณ์ที่ดีเพียงอย่างเดียวไม่เพียงพอ หากกระบวนการจัดการเงินไม่มีหลักฐานที่ตรวจสอบได้ หรือมีการใช้เงินไม่ตรงกับวัตถุประสงค์ ผู้บริหารและกรรมการอาจต้องรับผิดชอบตามกฎหมาย
หน่วยงานรัฐตรวจสอบประเด็นใดบ้าง
กรมการปกครองมีหน้าที่รับรายงานประจำปีจากมูลนิธิ หากได้รับเอกสารอย่างต่อเนื่อง เจ้าหน้าที่จะสามารถพิจารณาความเปลี่ยนแปลงและสังเกตความผิดปกติของข้อมูลทางการเงินได้เร็วขึ้น ในกรณีที่มีการเปลี่ยนสถานที่ตั้งมูลนิธิจากกรุงเทพมหานครไปจังหวัดปทุมธานี จึงมีการมอบหมายให้หน่วยงานในพื้นที่เข้าตรวจสอบข้อเท็จจริงเพิ่มเติมด้วย
- ตรวจสอบสถานที่ตั้งและการดำเนินงานของมูลนิธิ
- ตรวจสอบบัญชีรายรับ รายจ่าย และงบดุลประจำปี
- ตรวจสอบการใช้เงินให้ตรงตามวัตถุประสงค์
- ตรวจสอบหน้าที่และความรับผิดชอบของคณะกรรมการ
- ประสานตำรวจเมื่อพบประเด็นที่อาจเข้าข่ายความผิด
นอกจากการตรวจสอบด้านเอกสารแล้ว เจ้าหน้าที่ยังอาจพิจารณาข้อมูลเกี่ยวกับการรับบริจาค การเรี่ยไร และเส้นทางการเงิน โดยเฉพาะกรณีที่เงินบริจาคถูกโอนเข้าสู่บัญชีส่วนตัว เพราะผู้บริจาคอาจไม่ทราบว่าเงินถูกนำไปจัดเก็บหรือใช้ในลักษณะใด ประเด็นเหล่านี้จำเป็นต้องตรวจสอบจากเอกสารทางการเงินและพยานหลักฐานที่เกี่ยวข้อง
กรมการปกครองได้แจ้งความกับสถานีตำรวจนครบาลนางเลิ้งเกี่ยวกับข้อกล่าวหาการเรี่ยไรที่ไม่ถูกต้องแล้ว จากนี้ตำรวจจะเป็นผู้ดำเนินการสอบสวน ตรวจสอบเส้นทางการเงิน และพิจารณาว่ามีบุคคลใดเกี่ยวข้องกับการกระทำผิดหรือไม่ ขณะที่กระทรวงมหาดไทยยังคงทำหน้าที่ตามขอบเขต คือรับรายงานและตรวจสอบสถานะของมูลนิธิตามระเบียบ
ผลกระทบต่อความเชื่อมั่นของผู้บริจาค
กรณี ปลัดมหาดไทยสั่งมูลนิธิองค์กรทำดีส่งบัญชี 10 พ.ย. สะท้อนว่าความโปร่งใสเป็นเรื่องสำคัญสำหรับองค์กรการกุศล ผู้บริจาคในปัจจุบันต้องการเห็นข้อมูลที่ชัดเจน ทั้งยอดเงินที่ได้รับ รายละเอียดการใช้จ่าย และผลลัพธ์ของโครงการ หากมูลนิธิสามารถเปิดเผยข้อมูลอย่างเป็นระบบ ก็จะช่วยสร้างความมั่นใจและทำให้ประชาชนตัดสินใจบริจาคได้อย่างสบายใจมากขึ้น
ในมุมของมูลนิธิ การเตรียมเอกสารบัญชีให้ครบถ้วนไม่ควรมองว่าเป็นภาระเพียงอย่างเดียว แต่ควรใช้เป็นโอกาสในการทบทวนระบบบริหารงานภายใน แยกบัญชีองค์กรออกจากบัญชีส่วนตัว จัดเก็บหลักฐานการรับและจ่ายเงิน รวมทั้งกำหนดหน้าที่ของกรรมการให้ชัดเจน การทำงานที่ตรวจสอบได้จะช่วยป้องกันปัญหาและลดความเข้าใจผิดในอนาคต
ข้อคิดสำคัญคือ มูลนิธิที่มีวัตถุประสงค์เพื่อช่วยเหลือสังคมควรเดินหน้าด้วยความตั้งใจดีควบคู่กับระบบการเงินที่โปร่งใส ขณะที่ประชาชนควรตรวจสอบข้อมูลก่อนบริจาค และติดตามว่าการสนับสนุนของตนถูกนำไปใช้ตามวัตถุประสงค์หรือไม่ การเปิดเผยข้อมูลอย่างตรงไปตรงมาจะช่วยรักษาความเชื่อมั่นและทำให้งานการกุศลเกิดประโยชน์กับผู้รับความช่วยเหลืออย่างแท้จริง
ที่มา – ปลัดมหาดไทยสั่งมูลนิธิองค์กรทำดีต้องส่งบัญชีรายรับรายจ่ายใน 10 พ.ย.