พริษฐ์ซัดร่างแก้ข้อบังคับสภาฯ ทำ กมธ.สะดุด

พริษฐ์ซัดร่างแก้ข้อบังคับสภาฯ ทำ กมธ.สะดุด หลังมีการเสนอร่างแก้ไขข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎรจำนวน 4 ฉบับ ซึ่งมาจากพรรคภูมิใจไทย พรรคกล้าธรรม และพรรคประชาชน โดยประเด็นสำคัญอยู่ที่การกำหนดให้การดำเนินงานของคณะกรรมาธิการ หรือ กมธ. ต้องมีมติจากที่ประชุมรองรับอย่างเคร่งครัด

นายพริษฐ์ วัชรสินธุ รองหัวหน้าพรรคประชาชนและประธานคณะกรรมการประสานงานพรรคร่วมฝ่ายค้าน หรือวิปฝ่ายค้าน แสดงความกังวลว่าแนวทางดังกล่าวอาจทำให้การทำงานของ กมธ. ขาดความคล่องตัว โดยเฉพาะการตรวจสอบปัญหาที่เกิดขึ้นอย่างเร่งด่วน รวมถึงอาจเปิดช่องให้เสียงข้างมากใน กมธ. ใช้สิทธิยับยั้งประเด็นที่เกี่ยวข้องกับการตรวจสอบฝ่ายรัฐบาล

พริษฐ์ซัดร่างแก้ข้อบังคับสภาฯ ทำ กมธ.สะดุด

ประเด็นที่ถูกจับตามองมากที่สุดคือร่างของนายนิกร จำนง สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อจากพรรคภูมิใจไทย ซึ่งเสนอให้การดำเนินการต่าง ๆ ของ กมธ. สามัญ ไม่ว่าจะเป็นการบรรจุเรื่องเข้าสู่วาระ การเชิญหน่วยงานหรือบุคคลมาให้ข้อมูล ตลอดจนการแถลงข่าวของ กมธ. ต้องผ่านมติที่ประชุมอย่างชัดเจน

นายพริษฐ์ระบุว่า ฝ่ายค้านไม่ได้เห็นด้วยกับหลักการดังกล่าว เพราะในทางปฏิบัติอาจทำให้คณะกรรมาธิการไม่สามารถตอบสนองต่อปัญหาของประชาชนได้อย่างรวดเร็ว หากทุกขั้นตอนต้องรอการลงมติ อาจทำให้การตรวจสอบล่าช้า ทั้งที่บางสถานการณ์จำเป็นต้องดำเนินการทันทีเพื่อป้องกันผลกระทบที่รุนแรงขึ้น

พริษฐ์ซัดร่างแก้ข้อบังคับสภาฯ ทำ กมธ.สะดุด กระทบงานตรวจสอบ

หนึ่งในตัวอย่างที่ถูกยกขึ้นมา คือกรณีปัญหาแม่น้ำสายซึ่งมีสารพิษปนเปื้อนจนส่งผลกระทบต่อการผลิตน้ำประปา เหตุการณ์ลักษณะนี้จำเป็นต้องอาศัยการทำงานที่รวดเร็วของ กมธ. ที่เกี่ยวข้อง เพื่อเชิญหน่วยงานในพื้นที่มาให้ข้อมูล ตรวจสอบข้อเท็จจริง และติดตามการแก้ไขปัญหา หากต้องรอมติทุกขั้นตอน อาจทำให้การช่วยเหลือประชาชนไม่ทันต่อสถานการณ์

นอกจากนี้ ฝ่ายค้านยังห่วงว่าการกำหนดให้ทุกเรื่องต้องได้รับความเห็นชอบจากมติ กมธ. อย่างเคร่งครัด อาจทำให้เสียงข้างมากซึ่งมักเป็นฝ่ายรัฐบาล สามารถสกัดกั้นประเด็นการตรวจสอบได้ แม้ประเด็นนั้นจะอยู่ในขอบเขตอำนาจหน้าที่ของคณะกรรมาธิการโดยตรงก็ตาม

  • ประเด็นแรก: การทำงานของ กมธ. อาจล่าช้าและขาดความยืดหยุ่น
  • ประเด็นที่สอง: เสียงข้างมากอาจมีอำนาจปิดกั้นการตรวจสอบฝ่ายบริหาร
  • ประเด็นที่สาม: กติกาใหม่อาจกลายเป็นบรรทัดฐานที่ส่งผลต่อสภาในอนาคต

ความแตกต่างระหว่างข้อบังคับกับแนวปฏิบัติ

นายพริษฐ์ยังกล่าวถึงคำชี้แจงของสำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎรที่ระบุว่า แนวปฏิบัติดังกล่าวมีมาตั้งแต่สมัยนายชวน หลีกภัย ดำรงตำแหน่งประธานรัฐสภา อย่างไรก็ตาม ฝ่ายค้านมองว่า แม้แนวทางนี้อาจถูกพูดถึงมานาน แต่การปฏิบัติงานของ กมธ. ในแต่ละคณะมีการเปลี่ยนแปลงอย่างเห็นได้ชัด หลังจากประธานสภาฯ ให้ความเห็นชอบกับแนวปฏิบัติล่าสุด

ความแตกต่างที่เกิดขึ้นไม่ได้อยู่ที่ตัวข้อบังคับหรือระเบียบเพียงอย่างเดียว แต่ยังรวมถึงการตีความและการนำไปใช้ในหน้างานด้วย ก่อนหน้านี้ กมธ. หลายคณะสามารถพิจารณาเรื่องที่อยู่ในความรับผิดชอบได้อย่างคล่องตัวมากกว่า ขณะที่แนวปฏิบัติใหม่ทำให้ต้องมีมติรองรับในหลายขั้นตอน ส่งผลให้กระบวนการทำงานเพิ่มความซับซ้อนขึ้น

วิปฝ่ายค้านจึงได้หารือกันและมีมติทำหนังสือแสดงความไม่เห็นด้วย พร้อมแสดงข้อกังวลต่อแนวปฏิบัติดังกล่าว รวมทั้งขอเข้าพบประธานสภาฯ เพื่อหารือถึงทางออกร่วมกัน แต่จนถึงขณะนี้ยังไม่มีคำตอบกลับมาอย่างเป็นทางการ

จับตาการลงมติร่างแก้ไขข้อบังคับสภาฯ

สำหรับร่างแก้ไขข้อบังคับการประชุมสภาฯ ที่เสนอเข้ามาทั้ง 4 ฉบับนั้น การพิจารณาจะต้องติดตามว่าที่ประชุมจะลงมติแยกเป็นรายฉบับ หรือจะนำมาพิจารณารวมกัน หากเนื้อหาและหลักการของแต่ละร่างมีความแตกต่างกัน การลงมติแยกเป็นรายฉบับถือเป็นแนวทางที่เป็นไปได้

พรรคประชาชนยืนยันว่าไม่เห็นด้วยกับร่างของพรรคภูมิใจไทย โดยเฉพาะหลักการที่กำหนดให้การดำเนินงานทั้งหมดของ กมธ. ต้องมีมติที่ประชุมรองรับอย่างเคร่งครัด อย่างไรก็ตาม ผลลัพธ์สุดท้ายขึ้นอยู่กับการลงมติของสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร โดยเฉพาะเสียงจากฝ่ายรัฐบาลซึ่งมีจำนวนมากกว่าเสียงฝ่ายค้าน

ประเด็นนี้จึงไม่ใช่เพียงการถกเถียงเรื่องขั้นตอนการทำงานของ กมธ. เท่านั้น แต่ยังเกี่ยวข้องกับหลักการตรวจสอบและถ่วงดุลอำนาจในระบบรัฐสภา หากกติกาถูกออกแบบให้การตรวจสอบต้องผ่านความเห็นชอบจากเสียงข้างมากทุกครั้ง ฝ่ายค้านในอนาคตอาจเผชิญข้อจำกัดในการทำหน้าที่ แม้จะเป็นฝ่ายค้านจากพรรคการเมืองใดก็ตาม

บรรทัดฐานที่สภาฯ ควรคำนึงถึง

นายพริษฐ์ย้ำว่า การแก้ไขข้อบังคับสภาฯ ควรมองไปข้างหน้า ไม่ควรพิจารณาเพียงว่าการเปลี่ยนแปลงจะเป็นประโยชน์ต่อฝ่ายใดในช่วงเวลาปัจจุบัน เพราะรัฐบาลและฝ่ายค้านสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตามผลการเลือกตั้ง กติกาที่กำหนดขึ้นวันนี้อาจกลายเป็นข้อจำกัดของทุกฝ่ายในอนาคต

หลักการสำคัญของสภาผู้แทนราษฎรควรอยู่ที่การเปิดพื้นที่ให้สมาชิกสามารถตรวจสอบฝ่ายบริหารได้อย่างมีประสิทธิภาพ กมธ. จึงควรมีความคล่องตัวเพียงพอในการรับฟังปัญหา ลงพื้นที่ เชิญผู้เกี่ยวข้องมาให้ข้อมูล และติดตามการแก้ไขปัญหาโดยไม่ถูกขัดขวางจากขั้นตอนที่มากเกินจำเป็น

ในมุมของประชาชน การทำงานของ กมธ. ไม่ควรเป็นเพียงกระบวนการทางเอกสารหรือการประชุมภายในสภาฯ แต่ควรเป็นกลไกที่ช่วยสะท้อนปัญหาจากพื้นที่และนำไปสู่การแก้ไขอย่างจริงจัง ดังนั้น การปรับกติกาควรสร้างสมดุลระหว่างความเป็นระเบียบกับความคล่องตัว โดยต้องไม่ลดทอนอำนาจตรวจสอบของฝ่ายนิติบัญญัติ

ข้อสรุป: พริษฐ์ซัดร่างแก้ข้อบังคับสภาฯ ทำ กมธ.สะดุด เพราะกังวลว่าการบังคับให้ทุกการดำเนินงานต้องผ่านมติอย่างเคร่งครัดจะกระทบต่อการตรวจสอบรัฐบาลและการรับมือปัญหาเร่งด่วน การพิจารณาร่างทั้ง 4 ฉบับจึงควรยึดประโยชน์ของระบบรัฐสภาและประชาชนเป็นหลัก ไม่ใช่ประโยชน์ของฝ่ายการเมืองในช่วงเวลาใดเวลาหนึ่ง

ติดตามการลงมติและการอภิปรายในสภาฯ อย่างใกล้ชิด เพราะผลของกติกาครั้งนี้อาจกำหนดทิศทางการทำงานของคณะกรรมาธิการและมาตรฐานการตรวจสอบรัฐบาลในระยะยาว

ที่มา – ‘พริษฐ์’ซัดร่างแก้ไขข้อบังคับสภาฯ ทำ’กมธ.สะดุด’ ยัน ‘พรรคส้ม’ทิ้งร่างภท.

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *