พิษสงครามดันคาร์บอนพุ่ง กระทบพลังงาน-ซ้ำเติมวิกฤตโลกเดือด

เมื่อพูดถึงสงคราม หลายคนมักนึกถึงความสูญเสียด้านชีวิต เศรษฐกิจ และโครงสร้างพื้นฐานเป็นหลัก แต่ในอีกด้านหนึ่ง ยังมี ‘ความเสียหายที่มองไม่เห็น’ ซึ่งเกิดขึ้นพร้อมกันและเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว นั่นคือการปล่อยก๊าซเรือนกระจก โดยเฉพาะในพื้นที่ที่เป็นศูนย์กลางของระบบพลังงานโลก พิษสงครามดันคาร์บอนพุ่ง กระทบพลังงาน-ซ้ำเติมวิกฤตโลกเดือด เป็นประเด็นที่เราต้องตระหนักให้มากขึ้น

พิษสงครามดันคาร์บอนพุ่ง กระทบพลังงาน-ซ้ำเติมวิกฤตโลกเดือด

‘กลอยตา ณ ถลาง’ รองกรรมการผู้จัดการใหญ่ งานบริหารความยั่งยืนและสื่อสารองค์กร บริษัท บางจาก คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) และประธาน คาร์บอน มาร์เก็ต คลับ (Carbon Markets Club) ชี้ว่า นอกจากความเสียหายที่เห็นได้ชัด สงครามยังเป็นปัจจัยที่ทำให้การปล่อยก๊าซเรือนกระจกของโลกเพิ่มสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว สถานการณ์นี้ไม่เพียงกระทบเศรษฐกิจ แต่ยังซ้ำเติมปัญหาโลกร้อนให้รุนแรงยิ่งขึ้น

14 วันแรก ตัวเลขพุ่งแตะล้านตัน

ข้อมูลจากการติดตามด้วยดาวเทียมและรายงานของสื่อระหว่างประเทศ พบว่าในช่วง 14 วันแรกของความขัดแย้งในตะวันออกกลาง มีการปล่อยก๊าซเรือนกระจกประมาณ 5 ล้านตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า หากเฉลี่ยเป็นรายวัน จะอยู่ที่ราว 350,000 ตันต่อวัน ซึ่งถือว่าสูงกว่าภาวะปกติเป็นอย่างมาก และใกล้เคียงกับการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทั้งปีของบางประเทศขนาดเล็ก ปริมาณที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วนี้เกิดจากหลายปัจจัย ทั้งการเผาไหม้จากการโจมตีโครงสร้างพื้นฐานพลังงาน การระบายก๊าซจากระบบที่เสียหาย และการใช้เชื้อเพลิงในกิจกรรมทางทหาร สถานการณ์เช่นนี้ยิ่งทำให้ พิษสงครามดันคาร์บอนพุ่ง กระทบพลังงาน-ซ้ำเติมวิกฤตโลกเดือด ชัดเจนยิ่งขึ้น

โครงสร้างพลังงานเสียหายหนัก

หนึ่งในปัจจัยหลักมาจากความเสียหายของโครงสร้างพื้นฐานด้านก๊าซธรรมชาติและก๊าซธรรมชาติเหลวในภูมิภาคอ่าว โดยเฉพาะพื้นที่ราส ลาฟฟาน อินดัสเทรียล ซิตี้ (Ras Laffan Industrial City) ซึ่งเป็นศูนย์กลางการผลิตและส่งออกก๊าซธรรมชาติเหลวของโลก เมื่อระบบผลิตหรือขนส่งหยุดชะงัก ก๊าซบางส่วนไม่สามารถเข้าสู่กระบวนการได้ตามปกติ จึงต้องถูกระบายหรือเผาทิ้ง ส่งผลให้เกิดการปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์โดยตรง ขณะเดียวกัน ความเสียหายของระบบยังเพิ่มความเสี่ยงของการรั่วไหลของมีเทน ซึ่งเป็นก๊าซเรือนกระจกที่ทำให้โลกร้อนสูงในระยะสั้น

• การเผาไหม้โครงสร้างพลังงาน: เพิ่มคาร์บอนทันที
• การรั่วไหลมีเทน: กระทบระยะสั้นรุนแรง
• กิจกรรมทหาร: ใช้เชื้อเพลิงฟอสซิลจำนวนมาก

ผลกระทบลามสู่ตลาดโลก

ข้อมูลจากรอยเตอร์ (Reuters) ระบุว่า ความเสียหายต่อโครงสร้างพื้นฐานก๊าซในกาตาร์อาจกระทบกำลังการส่งออกประมาณ 16.7% หรือคิดเป็นก๊าซธรรมชาติเหลวสูงสุดราว 35 ล้านตันต่อปีที่อาจหายไปจากตลาดโลก ผลกระทบดังกล่าวสะท้อนผ่านราคาพลังงานที่ผันผวน โดยราคาก๊าซธรรมชาติในยุโรปเพิ่มขึ้นมากกว่า 70% ในบางช่วง สถานการณ์ที่เกิดขึ้นทำให้หลายประเทศต้องหันกลับไปใช้เชื้อเพลิงที่ปล่อยคาร์บอนสูงกว่าอย่างถ่านหินและน้ำมัน เพื่อรักษาเสถียรภาพของระบบพลังงาน ซึ่งยิ่งทำให้การปล่อยก๊าซเรือนกระจกเพิ่มขึ้นในภาพรวม และเป็นตัวอย่างชัดเจนของ พิษสงครามดันคาร์บอนพุ่ง กระทบพลังงาน-ซ้ำเติมวิกฤตโลกเดือด

ผลกระทบระยะยาวที่ต้องจับตา

แม้ในช่วงแรกจะมีการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสูงถึง 5 ล้านตัน แต่ผลกระทบจากการปล่อยนั้นไม่ได้หยุดลงพร้อมกับสถานการณ์ที่เริ่มคลี่คลาย กล่าวคือ ระบบพลังงานต้องใช้เวลาในการฟื้นฟู ทำให้ยังมีการปล่อยก๊าซต่อเนื่อง โดยคาดว่าจะลดลงเหลือประมาณ 20-30% ของช่วงสูงสุด หรือราว 70,000-100,000 ตันต่อวัน ในช่วง 2-4 สัปดาห์ถัดมา การปล่อยสะสมอาจเพิ่มขึ้นอีก 1-3 ล้านตัน ส่งผลให้ยอดรวมในช่วง 1-2 เดือนแรกอยู่ที่ประมาณ 6-8 ล้านตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า

หากเทียบกับความสามารถในการดูดซับคาร์บอนของป่าบก ซึ่งเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 1 ตันต่อไร่ต่อปี จะต้องใช้พื้นที่ป่าถึง 6-8 ล้านไร่ หรือประมาณ 9,600-12,800 ตารางกิโลเมตร เพื่อดูดซับคาร์บอนปริมาณนี้ภายใน 1 ปี เหตุการณ์ลักษณะนี้ชี้ให้เห็นว่า ต้องเผชิญกับปัจจัยที่ควบคุมได้ยากอย่างความขัดแย้งระหว่างประเทศ ขณะเดียวกัน ระบบข้อมูลในปัจจุบันอาจยังติดตามการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากสถานการณ์ฉุกเฉินได้ไม่ครบถ้วน ทำให้ตัวเลขที่เห็นอาจต่ำกว่าความเป็นจริง

เพื่อรับมือกับ พิษสงครามดันคาร์บอนพุ่ง กระทบพลังงาน-ซ้ำเติมวิกฤตโลกเดือด องค์กรและประเทศต่างๆ ควรเร่งพัฒนาเทคโนโลยีพลังงานหมุนเวียน ลดการพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิล และเสริมสร้างระบบติดตามคาร์บอนที่แม่นยำยิ่งขึ้น สิ่งเหล่านี้จะช่วยบรรเทาผลกระทบในอนาคตได้

มุมมองเชิงลึก: สงครามไม่เพียงทำลายชีวิต แต่ยังเร่งให้โลกเดือดร้อนยิ่งขึ้น เราทุกคนมีส่วนรับผิดชอบในการผลักดันนโยบายสีเขียวเพื่อโลกที่น่าอยู่ยั่งยืน ลองเริ่มจากตัวเองด้วยการลดใช้พลังงานฟอสซิลวันนี้!

ที่มา – พิษสงครามดันคาร์บอนพุ่ง กระทบพลังงาน-ซ้ำเติมวิกฤตโลกเดือด