สายสีส้มชูเทคนิค Pipe Roof ลดผลกระทบเมืองเก่า

โครงการรถไฟฟ้าสายสีส้มกำลังเดินหน้าก่อสร้างอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะช่วงบางขุนนนท์–ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย ซึ่งมีความท้าทายจากสภาพพื้นที่เมืองเก่า ถนนสายสำคัญ และโครงสร้างสาธารณูปโภคเดิม หนึ่งในแนวทางที่ได้รับความสนใจคือการใช้เทคนิค Pipe Roof เพื่อก่อสร้างสถานีอนุสาวรีย์ประชาธิปไตยบนถนนราชดำเนินกลาง โดยมุ่งลดผลกระทบต่อการจราจรและรักษาพื้นที่ประวัติศาสตร์ของเกาะรัตนโกสินทร์

สายสีส้มชูเทคนิค Pipe Roof เพื่อรักษาพื้นที่ประวัติศาสตร์

พื้นที่ก่อสร้างสถานีอนุสาวรีย์ประชาธิปไตยมีความสำคัญทั้งในด้านประวัติศาสตร์และการคมนาคม เพราะตั้งอยู่ในบริเวณเกาะรัตนโกสินทร์และเป็นเส้นทางที่ประชาชนใช้สัญจรอยู่เป็นประจำ การเลือกวิธีก่อสร้างจึงต้องคำนึงถึงความปลอดภัยของอาคารโดยรอบ การจัดการจราจร ตลอดจนผลกระทบต่อประชาชนและผู้ประกอบการในพื้นที่

เทคนิค Pipe Roof หรือหลังคารับน้ำหนัก เป็นการติดตั้งโครงสร้างท่อเหล็กใต้ดินให้ทำหน้าที่เสมือนหลังคาชั่วคราว โครงสร้างดังกล่าวช่วยรองรับน้ำหนักของชั้นดินและผิวถนนด้านบน ทำให้ทีมงานสามารถขุดดินและก่อสร้างสถานีใต้ดินได้ โดยไม่จำเป็นต้องเปิดผิวถนนตลอดแนวสถานีเหมือนวิธี Open Cut ซึ่งเป็นวิธีที่อาจส่งผลต่อการจราจรมากกว่า

สายสีส้มชูเทคนิค Pipe Roof ทำงานอย่างไร

ขั้นตอนการก่อสร้างเริ่มจากการทำกำแพงกันดิน หรือ Diaphragm Wall ตามแนวพื้นที่ที่กำหนด จากนั้นจึงเตรียมจุดติดตั้งและดันท่อเหล็กผ่านชั้นดินไปยังอีกด้านหนึ่ง ท่อเหล็กแต่ละส่วนมีความยาวประมาณ 9 เมตรและ 7 เมตร ก่อนนำมาเชื่อมต่อให้เป็นโครงสร้างต่อเนื่อง เมื่อโครงสร้างมีความมั่นคงและผ่านการตรวจสอบว่าสามารถรับน้ำหนักได้ตามข้อกำหนดทางวิศวกรรม จึงเริ่มขุดดินด้านล่างและก่อสร้างโครงสร้างสถานีตามลำดับ

ข้อดีของวิธีนี้คือช่วยลดพื้นที่ปิดเบี่ยงการจราจร ลดการรบกวนผู้ใช้ถนน และลดผลกระทบต่อกิจกรรมทางเศรษฐกิจบริเวณใกล้เคียง แม้ด้านบนยังคงมีถนนและการสัญจรอยู่ แต่ทีมงานสามารถทำงานก่อสร้างใต้ดินได้อย่างเป็นระบบ อย่างไรก็ตาม เทคนิคดังกล่าวต้องอาศัยการออกแบบที่ละเอียด การควบคุมคุณภาพวัสดุ และการติดตามการเคลื่อนตัวของดินอย่างใกล้ชิด

ความท้าทายของงานก่อสร้างรถไฟฟ้าสายสีส้ม

นอกจากบริเวณสถานีอนุสาวรีย์ประชาธิปไตยแล้ว โครงการยังมีจุดก่อสร้างที่ต้องใช้ความเชี่ยวชาญด้านวิศวกรรมสูง โดยเฉพาะจุดตัดกับโครงการรถไฟฟ้าสายสีม่วง ช่วงเตาปูน–ราษฎร์บูรณะ แนวอุโมงค์คู่ขนานของสายสีส้มจะลอดผ่านช่องว่างระหว่างอุโมงค์บนและอุโมงค์ล่างของสายสีม่วง บริเวณจุดตัดถนนพระสุเมรุและถนนราชดำเนินกลาง

การก่อสร้างในบริเวณดังกล่าวจำเป็นต้องวางแผนลำดับงานอย่างรอบคอบ รวมถึงตรวจสอบความแข็งแรงและความปลอดภัยของอุโมงค์เดิมอย่างต่อเนื่อง ผู้รับจ้างและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องประสานงานกันใกล้ชิด เพื่อป้องกันผลกระทบต่อโครงสร้างโดยรอบและลดความเสี่ยงระหว่างการขุดเจาะใต้ดิน

อีกหนึ่งงานสำคัญคือการขุดอุโมงค์ลอดใต้แม่น้ำเจ้าพระยา จากสถานีศิริราชไปยังสถานีสนามหลวง ระยะทางประมาณ 200 เมตร และอยู่ลึกจากผิวน้ำประมาณ 30 เมตร หากดำเนินการได้ตามแผน จะเป็นอุโมงค์รถไฟฟ้าลอดใต้แม่น้ำเจ้าพระยาแห่งที่ 3 ของกรุงเทพมหานคร งานลักษณะนี้ต้องให้ความสำคัญกับแรงดันน้ำ สภาพชั้นดิน การป้องกันน้ำรั่วซึม และระบบความปลอดภัยสำหรับผู้ปฏิบัติงาน

ความคืบหน้าและประโยชน์ต่อการเดินทาง

ข้อมูลความคืบหน้า ณ สิ้นเดือนตุลาคม 2569 ระบุว่า โครงการรถไฟฟ้าสายสีส้มส่วนตะวันตกมีความก้าวหน้ารวม 38.50% แบ่งเป็นงานโยธา 42.50% และงานระบบรถไฟฟ้า 7.89% ส่วนตะวันออก ช่วงศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย–มีนบุรี มีความก้าวหน้ารวม 76.56% โดยอยู่ระหว่างติดตั้งระบบรถไฟฟ้าและเตรียมขบวนรถไฟฟ้าสำหรับการทดสอบ

โครงการรถไฟฟ้าสายสีส้มมีแนวเส้นทางเชื่อมกรุงเทพฯ ฝั่งตะวันออกและตะวันตก ระยะทางรวม 35.9 กิโลเมตร แบ่งเป็นส่วนตะวันออก 22.5 กิโลเมตร จำนวน 17 สถานี และส่วนตะวันตก 13.4 กิโลเมตร จำนวน 11 สถานี เมื่อเปิดให้บริการ จะช่วยเพิ่มทางเลือกในการเดินทาง ลดการพึ่งพารถยนต์ส่วนบุคคล และเชื่อมต่อพื้นที่สำคัญของกรุงเทพฯ ได้สะดวกขึ้น

• ลดผลกระทบต่อการจราจร: ไม่ต้องเปิดผิวถนนตลอดแนวสถานี
• เพิ่มความปลอดภัย: โครงสร้าง Pipe Roof ช่วยรองรับน้ำหนักดินและถนน
• รักษาพื้นที่ประวัติศาสตร์: ลดการรบกวนภูมิทัศน์และกิจกรรมในเกาะรัตนโกสินทร์
• รองรับการพัฒนาเมือง: เชื่อมโยงการเดินทางระหว่างกรุงเทพฯ ฝั่งตะวันออกและตะวันตก

การใช้เทคนิค Pipe Roof สะท้อนให้เห็นว่าการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานสามารถเดินหน้าไปพร้อมกับการดูแลพื้นที่ประวัติศาสตร์ได้ หากมีการออกแบบที่เหมาะสมและควบคุมงานอย่างรัดกุม สำหรับประชาชน สิ่งที่ควรติดตามต่อไปคือความคืบหน้าของงานก่อสร้าง แผนบริหารจราจร และกำหนดการทดสอบระบบ เพื่อให้การเปิดให้บริการรถไฟฟ้าสายสีส้มเป็นไปอย่างปลอดภัยและเกิดประโยชน์สูงสุดต่อเมือง

ที่มา – “สายสีส้ม” ชูเทคนิค “Pipe Roof” หลังคารับน้ำหนัก สร้างสถานีอนุสาวรีย์ฯ รักษาพื้นที่ประวัติศาสตร์