เอกนัฏลั่นดีเซลลดพรุ่งนี้ ถอดต้นทุนทิพย์ถาวร

เอกนัฏลั่นดีเซลลดพรุ่งนี้ หลังรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงานลงนามปรับโครงสร้างราคาน้ำมันครั้งสำคัญ โดยสั่งถอดค่าใช้จ่ายสมมุติที่ไม่ได้เกิดขึ้นจริงออกจากสูตรคำนวณราคาหน้าโรงกลั่น มาตรการนี้คาดว่าจะช่วยลดภาระประชาชนได้ถึง 10,839 ล้านบาทต่อปี และทำให้ราคาน้ำมันดีเซล B7 ซึ่งเป็นน้ำมันที่คนไทยใช้มากที่สุด มีโอกาสปรับลดลงตั้งแต่วันที่ 29 ตุลาคม 2569

การปรับโครงสร้างครั้งนี้เกิดขึ้นหลังจากหน่วยงานด้านพลังงานทบทวนสูตรราคาน้ำมันที่ใช้มายาวนานตั้งแต่ปี 2547 โดยสูตรเดิมอ้างอิงราคาน้ำมันสำเร็จรูปในตลาดสิงคโปร์ พร้อมบวกค่าใช้จ่ายเสมือนว่าน้ำมันถูกขนส่งจากสิงคโปร์มายังประเทศไทย ทั้งค่าขนส่ง ค่าประกันภัย และค่าสูญเสียระหว่างการขนส่ง แม้ในความเป็นจริงประเทศไทยมีโรงกลั่นน้ำมันภายในประเทศ และน้ำมันจำนวนมากไม่ได้เดินทางผ่านเส้นทางดังกล่าว

เอกนัฏลั่นดีเซลลดพรุ่งนี้ จากการถอดต้นทุนทิพย์

นายเอกนัฏ พร้อมพันธุ์ ระบุว่า ค่าใช้จ่ายดังกล่าวเป็นต้นทุนที่ไม่ได้เกิดขึ้นจริง แต่กลับถูกนำมารวมอยู่ในสูตรราคาเป็นเวลานานกว่า 22 ปี การยกเลิกต้นทุนส่วนนี้จึงเป็นการแก้ปัญหาที่โครงสร้าง ไม่ใช่เพียงการลดราคาแบบชั่วคราวเพื่อรับมือกับวิกฤตเท่านั้น เมื่อปรับสูตรใหม่แล้ว เงินส่วนนี้จะไม่ย้อนกลับมาเป็นภาระในบิลน้ำมันของประชาชนอีก

เอกนัฏลั่นดีเซลลดพรุ่งนี้ คนใช้รถได้ประโยชน์อย่างไร

ผลการปรับสูตรทำให้ราคา ณ โรงกลั่นน้ำมันทุกประเภทลดลงประมาณ 0.0875–0.3548 บาทต่อลิตร โดยดีเซล B7 ได้รับประโยชน์มากที่สุด เนื่องจากมีปริมาณการใช้งานสูง เมื่อพิจารณาจากตัวเลขที่เปิดเผย ดีเซล B7 จะลดต้นทุนได้ประมาณ 0.3548 บาทต่อลิตร หรือคิดเป็นมูลค่าราว 6,795 ล้านบาทต่อปี ส่วนแก๊สโซฮอล์ 95 จะลดลงประมาณ 0.3203 บาทต่อลิตร คิดเป็นมูลค่าประมาณ 2,115 ล้านบาทต่อปี

อย่างไรก็ตาม ราคาขายปลีกหน้าสถานีบริการจะต้องรอการพิจารณาของคณะกรรมการบริหารกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง หรือ กบน. ก่อน โดยที่ประชุมจะพิจารณาปัจจัยต่าง ๆ ทั้งราคาน้ำมันตลาดโลก ฐานะกองทุนน้ำมัน และแนวทางดูแลราคาพลังงาน ดังนั้น ตัวเลขการลดราคาที่ผู้บริโภคเห็นจริงอาจแตกต่างจากตัวเลขการลดลง ณ โรงกลั่น

เหตุผลที่ต้องยกเลิกค่าขนส่งและค่าประกันภัยสมมุติ

หลักการสำคัญของการปรับสูตร คือการทำให้ต้นทุนพลังงานสะท้อนข้อเท็จจริงมากขึ้น ที่ผ่านมาไทยใช้ราคาตลาดสิงคโปร์เป็นราคาอ้างอิง ซึ่งสามารถช่วยสะท้อนราคาน้ำมันในภูมิภาคได้ในภาวะปกติ แต่เมื่อนำค่าใช้จ่ายจากการขนส่งทางเรือมารวมกับน้ำมันที่ผลิตในประเทศ ก็อาจทำให้ราคาที่ประชาชนต้องจ่ายสูงกว่าต้นทุนที่เกิดขึ้นจริง

มาตรการใหม่จึงยกเลิกค่า Freight, Insurance และ Loss หรือค่าขนส่ง ค่าประกันภัย และค่าสูญเสียระหว่างขนส่งที่อ้างอิงจากเส้นทางสิงคโปร์ นอกจากนี้ยังปรับลดค่าสำรองน้ำมันเหลือสองในสามส่วน เพื่อให้สอดคล้องกับปริมาณสำรองที่มีอยู่จริง การเปลี่ยนแปลงนี้ช่วยลดต้นทุนที่ไม่จำเป็น และทำให้โครงสร้างราคามีความชัดเจนมากขึ้น

• ยกเลิกค่าขนส่งน้ำมันจากสิงคโปร์ที่ไม่ได้เกิดขึ้นจริงในหลายกรณี
• ยกเลิกค่าประกันภัยและค่าสูญเสียระหว่างการขนส่งที่เป็นต้นทุนสมมุติ
• ปรับลดค่าสำรองน้ำมันให้สอดคล้องกับปริมาณสำรองจริง
• ลดต้นทุนหน้าโรงกลั่น และเปิดทางให้ราคาขายปลีกสะท้อนต้นทุนมากขึ้น

ประหยัดเงินประชาชนกว่า 10,839 ล้านบาทต่อปี

ข้อมูลจากกระทรวงพลังงานระบุว่า การปรับสูตรครั้งนี้จะช่วยลดภาระรวมประมาณ 29.70 ล้านบาทต่อวัน หรือ 10,839 ล้านบาทต่อปี ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนว่าการทบทวนรายละเอียดเล็ก ๆ ในสูตรราคาอาจสร้างผลกระทบต่อค่าใช้จ่ายของคนทั้งประเทศได้อย่างมีนัยสำคัญ โดยเฉพาะกลุ่มผู้ขับขี่รถยนต์ ผู้ประกอบการขนส่ง เกษตรกร และธุรกิจที่ต้องใช้น้ำมันเป็นต้นทุนหลัก

ก่อนหน้านี้ กบน. ได้ปรับลดราคาหน้าโรงกลั่นสำหรับน้ำมันดีเซลหมุนเร็วมาแล้ว 8 ครั้ง ตั้งแต่เดือนเมษายน 2569 พร้อมเรียกเก็บผลประโยชน์ส่วนเกินจากโรงกลั่นได้ 31,786 ล้านบาท ครอบคลุมปริมาณดีเซลประมาณ 11,058 ล้านลิตร นอกจากนี้ รัฐยังใช้เงินจากกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงดูแลราคาประชาชนอีก 64,355 ล้านบาท รวมเป็นวงเงินดูแลราคาน้ำมันประมาณ 96,141 ล้านบาท

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงานมองว่า การใช้เงินกองทุนหรือการเรียกเก็บส่วนเกินจากโรงกลั่นเป็นมาตรการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าในช่วงที่ราคาน้ำมันผันผวน แต่การถอดต้นทุนทิพย์ออกจากสูตรถือเป็นการแก้ปัญหาระยะยาว เพราะช่วยป้องกันไม่ให้ประชาชนต้องจ่ายต้นทุนที่ไม่ได้เกิดขึ้นจริง แม้สถานการณ์วิกฤตจะคลี่คลายแล้วก็ตาม

ผลต่อราคาพลังงานและความเป็นธรรมของผู้บริโภค

แนวคิดนี้มีทิศทางเดียวกับการทบทวนโครงสร้างค่าไฟฟ้า ซึ่งมีการถอดค่าไฟฟ้าสาธารณะมูลค่าประมาณ 18,000 ล้านบาทออกจากบิลประชาชน ทั้งสองกรณีสะท้อนความพยายามของภาครัฐในการตรวจสอบต้นทุนที่ซ่อนอยู่ในราคาพลังงาน และแยกให้ชัดเจนว่าประชาชนกำลังจ่ายเงินให้กับบริการหรือต้นทุนใด

สำหรับผู้บริโภค สิ่งที่ต้องติดตามต่อไปคือผลการประชุม กบน. และราคาขายปลีกที่สถานีบริการ เนื่องจากราคาน้ำมันยังขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่น ราคาน้ำมันดิบในตลาดโลก อัตราแลกเปลี่ยน ภาษี กองทุนน้ำมัน และค่าการตลาด อย่างไรก็ตาม การปรับสูตรหน้าโรงกลั่นถือเป็นสัญญาณสำคัญว่าโครงสร้างราคาพลังงานกำลังถูกตรวจสอบให้โปร่งใสและสอดคล้องกับต้นทุนจริงมากขึ้น

โดยสรุป เอกนัฏลั่นดีเซลลดพรุ่งนี้ ไม่ได้เป็นเพียงข่าวการลดราคาน้ำมันระยะสั้น แต่เป็นการเปลี่ยนแปลงสูตรราคาที่อาจช่วยลดภาระคนไทยได้ต่อเนื่อง หากมาตรการนี้ดำเนินการอย่างโปร่งใสและมีการเปิดเผยข้อมูลที่ตรวจสอบได้ ผู้บริโภคก็ควรติดตามราคาหน้าปั๊มและรายละเอียดต้นทุนอย่างใกล้ชิด เพื่อให้การลดต้นทุนเกิดประโยชน์ถึงประชาชนจริง

หากคุณใช้รถเป็นประจำ อย่าลืมติดตามประกาศราคาดีเซลและน้ำมันชนิดต่าง ๆ หลังการประชุม กบน. พร้อมเปรียบเทียบราคาสถานีบริการใกล้บ้าน เพื่อวางแผนค่าใช้จ่ายให้คุ้มค่าที่สุด

ที่มา – ‘เอกนัฏ’ ลั่นดีเซลลดพรุ่งนี้ สั่งถอด ‘ต้นทุนทิพย์’ ถาวร เซฟเงินหมื่นล้าน พ้ออยากให้รู้สู้กับอะไร!