โลกผนึกกำลังสกัดมิจฉาชีพสแกมเมอร์

ภัยจากโลกผนึกกำลังสกัดมิจฉาชีพสแกมเมอร์กำลังกลายเป็นประเด็นสำคัญที่ทุกคนต้องจับตา เพราะการหลอกลวงออนไลน์ไม่ได้จำกัดอยู่แค่ประเทศใดประเทศหนึ่งอีกต่อไป มิจฉาชีพทำงานเป็นเครือข่ายข้ามชาติ ใช้เทคโนโลยีอย่าง AI โซเชียลมีเดีย และระบบสื่อสารดิจิทัล เพื่อสร้างเรื่องราวให้ดูน่าเชื่อถือและเข้าถึงเหยื่อได้อย่างรวดเร็ว

ประเทศไทยได้รับเกียรติเป็นเจ้าภาพการประชุม Global Anti-Scam Summit Asia 2026 ซึ่งมีผู้นำจากหน่วยงานรัฐ ภาคธุรกิจ และองค์กรต่อต้านการหลอกลวงจากหลายประเทศเข้าร่วมกว่า 800 คน เวทีนี้เปิดโอกาสให้แต่ละประเทศแลกเปลี่ยนข้อมูล แนวทางป้องกัน และวิธีช่วยเหลือผู้เสียหายจากภัยสแกมเมอร์ที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

โลกผนึกกำลังสกัดมิจฉาชีพสแกมเมอร์

ในอดีต หลายคนอาจมองแก๊งคอลเซ็นเตอร์หรือการหลอกโอนเงินว่าเป็นอาชญากรรมรายย่อย แต่สถานการณ์ปัจจุบันเปลี่ยนไปมาก มิจฉาชีพมีการแบ่งหน้าที่กันอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่การสร้างบัญชีปลอม การหาข้อมูลส่วนตัว การเขียนสคริปต์หลอกลวง ไปจนถึงการเคลื่อนย้ายเงินผ่านบัญชีม้าและช่องทางดิจิทัลหลายรูปแบบ จึงถูกยกระดับให้เป็นองค์กรอาชญากรรมข้ามชาติอย่างชัดเจน

หัวใจของการรับมือคือการทำงานร่วมกันระหว่างหน่วยงาน ไม่ใช่การปล่อยให้ประชาชนหรือองค์กรใดองค์กรหนึ่งต่อสู้เพียงลำพัง ประเทศไทยจึงเดินหน้าผสานข้อมูลระหว่างศูนย์ AOC 1441 สำนักงานตำรวจแห่งชาติ กรมสอบสวนคดีพิเศษ สำนักงาน ปปง. ธนาคารแห่งประเทศไทย และสำนักงาน ก.ล.ต. เพื่อให้การระงับบัญชีต้องสงสัยและหยุดเส้นทางเงินทำได้รวดเร็วขึ้น

โลกผนึกกำลังสกัดมิจฉาชีพสแกมเมอร์ด้วยเทคโนโลยี

เทคโนโลยีเป็นทั้งเครื่องมือของมิจฉาชีพและเป็นเกราะป้องกันของประชาชน หากคนร้ายใช้ AI สร้างภาพ เสียง หรือข้อความให้เหมือนบุคคลจริง หน่วยงานรัฐและบริษัทเทคโนโลยีก็ต้องใช้ระบบวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อค้นหารูปแบบผิดปกติ ตรวจจับบัญชีปลอม และปิดกั้นโฆษณาหลอกลวงก่อนที่จะเข้าถึงผู้ใช้งานจำนวนมาก

ข้อมูลการทำงานในประเทศไทยสะท้อนว่าการบูรณาการเริ่มเห็นผล โดยสามารถอายัดบัญชีม้าใหม่ได้มากกว่า 1.5 ล้านบัญชี ขณะเดียวกัน ความเสียหายจากภัยออนไลน์ลดลงจากประมาณ 6.6 พันล้านบาทในช่วงหนึ่ง เหลือราว 3.8 พันล้านบาทในช่วงถัดมา คิดเป็นการลดลงกว่า 42 เปอร์เซ็นต์ ตัวเลขนี้แสดงให้เห็นว่าการตอบสนองอย่างรวดเร็วสามารถช่วยรักษาเงินของประชาชนได้จริง

4 แนวทางรับมือภัยสแกมเมอร์ในระดับโลก

การประชุมยังเสนอแนวทางความร่วมมือที่น่าสนใจ ซึ่งทุกประเทศและทุกภาคส่วนสามารถนำไปปรับใช้ได้ ดังนี้

• แชร์ข้อมูลให้เร็วขึ้น: หน่วยงานต่างประเทศควรแลกเปลี่ยนข้อมูลบัญชีต้องสงสัย รูปแบบการหลอกลวง และเส้นทางเงิน เพื่อให้สามารถระงับความเสียหายข้ามพรมแดนได้ภายในเวลาไม่กี่ชั่วโมง
• ใช้เทคโนโลยีให้เหนือกว่าอาชญากร: ใช้ AI ระบบวิเคราะห์พฤติกรรม และเครื่องมือคัดกรองเนื้อหาเพื่อคาดการณ์และบล็อกกลโกงอย่างรับผิดชอบ
• ยึดประชาชนเป็นศูนย์กลาง: ประชาชนต้องได้รับความรู้ที่เข้าใจง่าย ส่วนผู้เสียหายควรเข้าถึงความช่วยเหลือได้รวดเร็ว โดยไม่ต้องติดต่อหลายหน่วยงานให้ยุ่งยาก
• ร่วมรับผิดชอบ: ธนาคาร ผู้ให้บริการโทรคมนาคม แพลตฟอร์มออนไลน์ และหน่วยงานกำกับดูแลควรออกแบบระบบป้องกันตั้งแต่ต้นทาง หรือ Built-in by Design

คนไทยยังเผชิญการหลอกลวงสูง

ผลสำรวจ State of Scams in Asia 2026 ระบุว่า ประชาชนใน 13 พื้นที่ทั่วเอเชียสูญเสียเงินจากการหลอกลวงรวมกันประมาณ 136,500 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือราว 4.62 ล้านล้านบาท ผู้ตอบแบบสำรวจ 71 เปอร์เซ็นต์เคยพบเจอการหลอกลวงในช่วง 12 เดือนที่ผ่านมา และในกลุ่มผู้ที่สูญเสียเงิน มีถึง 51 เปอร์เซ็นต์ที่เคยตกเป็นเหยื่อมากกว่าหนึ่งครั้ง

สำหรับประเทศไทย มูลค่าความเสียหายจากสแกมเมอร์ในช่วง 1 ปีอยู่ที่ประมาณ 65,860 ล้านบาท หรือราว 1,850 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ผู้เสียหายแต่ละรายสูญเสียเงินเฉลี่ย 11,951.20 บาท ที่น่ากังวลคือผู้ใหญ่ชาวไทย 79 เปอร์เซ็นต์เคยพบเจอการหลอกลวง เพิ่มขึ้นจาก 72 เปอร์เซ็นต์ในปีก่อน และผู้เสียหายประมาณ 6 ใน 10 คนเคยถูกหลอกมากกว่าหนึ่งครั้ง

ช่องทางยอดนิยมที่มิจฉาชีพใช้ติดต่อคนไทยยังคงเป็น Facebook และ LINE โดยมีสัดส่วน 54 และ 48 เปอร์เซ็นต์ตามลำดับ ส่วนวิธีส่งเงินที่พบมากที่สุดคือการโอนผ่านธนาคารหรือระบบอิเล็กทรอนิกส์ คิดเป็น 49 เปอร์เซ็นต์ รองลงมาคือกระเป๋าเงินดิจิทัล 29 เปอร์เซ็นต์ ข้อมูลเหล่านี้เตือนให้เราไม่ควรเชื่อข้อความหรือข้อเสนอที่ดูดีเกินจริง แม้จะถูกส่งมาจากแพลตฟอร์มที่คุ้นเคยก็ตาม

ประชาชนป้องกันตัวเองจากสแกมเมอร์ได้อย่างไร

แม้หน่วยงานต่าง ๆ จะร่วมกันโลกผนึกกำลังสกัดมิจฉาชีพสแกมเมอร์แต่การป้องกันตัวเองก็ยังเป็นด่านสำคัญ ทุกคนควรหยุดคิดก่อนคลิกลิงก์ ให้เวลาตัวเองตรวจสอบข้อมูล และไม่รีบทำตามคำสั่งของคนที่โทรมาอ้างว่าเป็นเจ้าหน้าที่ ธนาคาร หรือบริษัทขนส่ง

• ไม่บอกรหัสผ่าน รหัส OTP หรือข้อมูลบัตรประชาชนให้ผู้อื่น
• ไม่โอนเงินเพื่อตรวจสอบบัญชีหรือรับรางวัลที่ไม่เคยสมัคร
• ตรวจสอบชื่อบัญชี เบอร์โทรศัพท์ และเว็บไซต์จากช่องทางทางการ
• เปิดใช้งานการแจ้งเตือนธุรกรรมและตั้งรหัสผ่านที่คาดเดายาก
• หากสงสัยว่าถูกหลอก ให้รีบติดต่อธนาคารและแจ้ง AOC 1441 ทันที

นอกจากความเสียหายทางการเงินแล้ว การถูกหลอกยังส่งผลต่อสภาพจิตใจและความสัมพันธ์ในครอบครัว หลายคนรู้สึกกังวล ไม่ไว้วางใจแพลตฟอร์มออนไลน์ หรือกลัวว่าจะตกเป็นเหยื่อซ้ำ ดังนั้น ผู้เสียหายไม่ควรโทษตัวเอง แต่ควรรีบขอความช่วยเหลือและเก็บหลักฐาน เช่น ภาพหน้าจอ บัญชีธนาคาร เบอร์โทรศัพท์ และข้อความสนทนา เพื่อช่วยให้เจ้าหน้าที่ติดตามคนร้ายได้ง่ายขึ้น

การจัดตั้ง GASA Thailand Chapter ถือเป็นอีกก้าวสำคัญในการเชื่อมโยงภาครัฐ เอกชน แพลตฟอร์มดิจิทัล และภาคประชาชนเข้าด้วยกัน เป้าหมายไม่ใช่เพียงการแก้ปัญหาหลังเกิดเหตุ แต่ยังรวมถึงการวิจัยแนวโน้มกลโกง การแลกเปลี่ยนข้อมูลที่นำไปใช้ได้จริง และการสร้างความรู้ให้ประชาชนรู้เท่าทันภัยออนไลน์

สรุปแล้ว การหยุดสแกมเมอร์ต้องอาศัยทั้งเทคโนโลยี กฎหมาย และความร่วมมือจากทุกฝ่าย หากทุกคนช่วยกันตรวจสอบก่อนเชื่อ แพลตฟอร์มยกระดับระบบป้องกัน และหน่วยงานสามารถประสานงานได้ทันเวลา โอกาสลดความเสียหายก็จะเพิ่มขึ้นอย่างมาก เริ่มต้นง่าย ๆ ด้วยการไม่รีบโอน ไม่เปิดเผยข้อมูลสำคัญ และเตือนคนใกล้ตัวให้รู้เท่าทันกลโกงวันนี้

ที่มา – ชีวิตติด TECH-โลกผนึกกำลังสกัดมิจฉาชีพ“สแกมเมอร์” หลังยกระดับสู่‘องค์กรอาชญากรรมข้ามชาติ’