ประกาศขึ้นบัญชีหมอลำ-แข่งเรือ-เซปักตะกร้อ-วิ่งเปี้ยว มรดกภูมิปัญญาปี 68

ประกาศขึ้นบัญชีหมอลำ-แข่งเรือ-เซปักตะกร้อ-วิ่งเปี้ยว มรดกภูมิปัญญาปี 68

ในยุคที่ความเป็นสมัยใหม่เข้ามาแทนที่วัฒนธรรมดั้งเดิมอย่างรวดเร็ว การรักษาและส่งต่อมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของไทยจึงเป็นสิ่งสำคัญที่สุด ล่าสุด กระทรวงวัฒนธรรมได้มีการประกาศขึ้นบัญชีมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม ประจำปี พ.ศ.2568 ซึ่งถือเป็นก้าวสำคัญในการอนุรักษ์วัฒนธรรมดั้งเดิมของไทยให้คงอยู่ต่อไป

มรดกภูมิปัญญาไทย ที่ต้องได้รับการส่งเสริม

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม ได้เปิดเผยว่า คณะกรรมการส่งเสริมและรักษามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม ได้มีมติเห็นชอบการประกาศขึ้นบัญชีมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม ประจำปี พ.ศ.2568 จำนวน 28 รายการ แบ่งเป็น 2 ประเภทหลัก ได้แก่ รายการที่เสี่ยงต่อการสูญหาย และรายการตัวแทนมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม

รายการที่เสี่ยงต่อการสูญหาย ได้แก่ ระบบเขียนภาษามลายูปาตานี อักษรยาวี จาปิง ประเพณีการขึ้นเปลเด็ก ประเพณีงานกระจาด ระหัดวิดน้ำลำตะคอง ผ้าไททรงดำ การต่อเรือหัวโทง ผ้าปักชาวเขาเผ่าเมี่ยน รถสองแถวไม้ กลองหลวงลำพูน โลงมอญ และทุงผะเหวดอุบลราชธานี

มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมไทย

ส่วนรายการตัวแทนมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม มีทั้งหมด 16 รายการ ได้แก่ สินไซ ตำนานเมืองฟ้าแดดสงยาง โหวด หมอลำ กลองตึ่งโนง/ตึ่งโนง ประเพณีและพิธีกรรมเกี่ยวกับกลองปู่จา ประเพณีและพิธีกรรมเกี่ยวกับการแข่งเรือ งานเจ้าพ่อศรีนครเตา ข้าวเม่า ไก่ฆอและ แกงมะแฮะ ทอดมันหน่อกะลา สไบมอญน้ำเค็ม ผ้าไหมชาติพันธุ์จังหวัดสุรินทร์ เซปักตะกร้อ และ วิ่งเปี้ยว

การประกาศขึ้นบัญชีมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมในครั้งนี้ ถือเป็นการตอกย้ำความสำคัญของวัฒนธรรมดั้งเดิมที่ควรได้รับการส่งเสริมและรักษาอย่างเร่งด่วน โดยเฉพาะในยุคที่วัฒนธรรมสมัยใหม่เข้ามาแทนที่วัฒนธรรมดั้งเดิมอย่างรวดเร็ว

การส่งเสริมวัฒนธรรมไทยสู่สากล

นอกจากนี้ กระทรวงวัฒนธรรมยังให้ความสำคัญกับการส่งเสริมวัฒนธรรมไทยสู่เวทีสากล โดยมีการเสนอรายการมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม เพื่อขอขึ้นทะเบียนต่อยูเนสโก ได้แก่ “ว่าว” ซึ่งเป็นมรดกร่วมในบัญชีรายการตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติต่อยูเนสโก

การเล่นว่าวเป็นขนบประเพณีที่ยังคงแพร่หลายทั่วภูมิภาคเอเชีย และมีความหมายแสดงถึงชุมชนและอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมทั่วเอเชีย อีกทั้งยังเชื่อมโยงอย่างใกล้ชิดกับเทศกาล กิจกรรมตามฤดูกาล และการรวมกลุ่มกันของชุมชน

• การส่งเสริมมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม
• การรักษาและส่งต่อวัฒนธรรมดั้งเดิม
• การส่งเสริมวัฒนธรรมไทยสู่เวทีสากล
• การสร้างความตระหนักรู้ในคุณค่าของวัฒนธรรม

การร่วมมือระหว่างประเทศ

ความร่วมมือระหว่างประเทศเป็นสิ่งสำคัญในการส่งเสริมและรักษาวัฒนธรรมดั้งเดิม โดยเฉพาะการร่วมมือกับประเทศเพื่อนบ้านในภูมิภาคเอเชีย ซึ่งมีความคล้ายคลึงกันในด้านวัฒนธรรมและประเพณี

การที่ประเทศไทยได้ขึ้นบัญชี “ว่าวไทย” ในบัญชีมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชาติเมื่อปี พ.ศ.2554 ถือเป็นการส่งเสริมสนับสนุนให้มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของไทยที่มีความคล้ายคลึงกับมรดกภูมิปัญญาของประเทศอื่น ๆ ในภูมิภาคเอเชียได้รับการยอมรับในคุณค่าและความสำคัญ ตลอดจนความเคารพ และเกิดความชื่นชมร่วมกัน

การประกาศขึ้นบัญชีหมอลำ-แข่งเรือ-เซปักตะกร้อ-วิ่งเปี้ยว มรดกภูมิปัญญาปี 68 ถือเป็นก้าวสำคัญในการส่งเสริมและรักษาวัฒนธรรมดั้งเดิมของไทยให้คงอยู่ต่อไป และเป็นการตอกย้ำความสำคัญของวัฒนธรรมไทยต่อเวทีสากล

ที่มา – ประกาศขึ้นบัญชี ‘หมอลำ-แข่งเรือ-เซปักตะกร้อ-วิ่งเปี้ยว’ มรดกภูมิปัญญาวัฒนธรรมปี 68