หมอสุรัตน์เทียบฝังเข็มฝรั่งกับจีน

เมื่อเร็ว ๆ นี้ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ นายแพทย์สุรัตน์ ตันประเวช แพทย์เชี่ยวชาญด้านสมองและระบบประสาท ได้แชร์ความรู้เกี่ยวกับวิธีการรักษาแบบฝังเข็ม ทั้งแบบฝรั่งและแบบจีน ผ่านเพจ “สาระสมองกับ อจ.หมอสุรัตน์” ซึ่งสร้างกระแสตอบรับดีในวงการแพทย์และการแพทย์ทางเลือก

ในโพสต์ของเขา หมอสุรัตน์ยกตัวอย่างเรื่องราวของผู้ป่วยท่านหนึ่ง ซึ่งเป็นคุณป้าที่ไม่ชอบการใช้ยาในการรักษา จึงเลือกใช้การฝังเข็มทั้งแบบฝรั่งและแบบจีนในการรักษาอาการปวดเรื้อรัง โดยมีการสอบถามความแตกต่างระหว่าง “ฝังเข็มฝรั่งกับเข็มจีน” ว่ามีความแตกต่างตรงจุดใด

หมอสุรัตน์เทียบฝังเข็มฝรั่งกับจีน

กลไกการทำงานแตกต่างกัน แต่ให้ผลลัพธ์ใกล้เคียงกัน

กลไกของ “ฝังเข็มจีน” หรือที่เรียกว่า Traditional Chinese Acupuncture นั้นมีรากฐานทั้งจากแนวคิดดั้งเดิม อย่างสมดุลของหยิน-หยาง และการไหลเวียนของ “ชี่” ผ่านเส้นลมปราณ อย่างไรก็ตามในปัจจุบัน การอธิบายกลไกได้มีการพัฒนาให้สอดคล้องกับวิทยาศาสตร์ เช่น การกระตุ้นระบบประสาทส่วนกลาง ที่ทำให้ร่างกายหลั่งสารเอนดอร์ฟิน เซโรโทนิน และนอร์อิพิเนฟริน ซึ่งมีบทบาทในการยับยั้งความรู้สึกปวด

นอกจากนี้ ยังมี Local tissue effect ที่ช่วยเพิ่ม microcirculation กระตุ้นการไหลเวียนของเลือด ลดสารก่ออักเสบ และเมื่อหมุนเข็ม จะช่วยให้ fascia คลายตัว และสามารถตรวจดูการเปลี่ยนแปลงของสมองด้วยการ fMRI ได้ พบว่าบางบริเวณสมองที่เชื่อมโยงกับอาการปวดและอารมณ์นั้นลดลง

“ฝังเข็มจีน” จึงนิยมใช้ในการรักษาอาการปวดรูปแบบต่าง ๆ เช่น ปวดศีรษะ ไมเกรน นอนไม่หลับ หรือปัญหาระบบย่อยอาหาร เนื่องจากสามารถเข้าไปปรับสมดุลที่ระดับสมองและระบบประสาทได้

ฝังเข็มฝรั่ง – การรักษาเน้นจุดปวดเฉพาะที่

ในอีกด้านหนึ่ง “ฝังเข็มฝรั่ง” หรือที่เรียกว่า Dry Needling มีรากฐานมาจากเวชศาสตร์ฟื้นฟู ซึ่งเน้นการรักษาจุดปวดเฉพาะที่ในกล้ามเนื้อที่หดเกร็ง เรียกว่า myofascial trigger points กลไกการทำงานคือการใช้เข็มแทงเข้าไปที่จุดนั้น เพื่อทำลายเนื้อเยื่อที่หดเกร็ง และกระตุ้นการตอบสนองของกล้ามเนื้อที่เรียกว่า local twitch response

การกระตุ้งนี้ช่วยลดการคั่งของสารก่อปวดอย่าง bradykinin, substance P และ CGRP และมีการกระตุ้นใยประสาทเพื่อส่งสัญญาณเข้าไขสันหลังเพื่อคลายวงจรของความปวด การรักษานี้จึงเน้นให้ความสำคัญกับความปวดที่เกิดจากกล้ามเนื้อและ fascia มากกว่าอาการระดับระบบ

จะเลือกแบบไหนดี?

ทั้งสองวิธีนี้มีข้อดีต่างกัน ฝังเข็มจีนมีการครอบคลุมในหลายระบบของร่างกายและการรักษาก็มีผลต่ออารมณ์และสมอง ในขณะที่ dry needling เน้นความสามารถในการแก้ไขปัญหากล้ามเนื้อและจุดปวดเฉพาะที่ ซึ่งเหมาะกับผู้ที่ต้องการทางเลือกแทนการใช้ยา

การเลือกรูปแบบการรักษาควรเหมาะสมกับความต้องการและลักษณะของอาการ เพื่อให้ได้ผลลัพธ์ที่ดีที่สุด ไม่ว่าจะเลือก หมอสุรัตน์เทียบฝังเข็มฝรั่งกับจีน แบบใด ล้วนมีจุดเด่นที่ช่วยให้ร่างกายกลับมาสมดุล

หากไม่อยากใช้ยาในการรักษา การฝังเข็มจึงเป็นทางเลือกที่น่าสนใจและการเข้าใจกลไกของแต่ละวิธีจะช่วยให้คุณเลือกได้อย่างถูกต้อง

ที่มา – ‘หมอสุรัตน์’ เทียบฝังเข็มฝรั่งกับจีน ทางเลือกไม่ใช้ยา กลไกที่ต่างแต่ผลคล้ายกัน