‘โรม’ ดึงดันเรียก ‘อนุทิน’ แจงสภา

กรณี ‘โรม’ ดึงดันเรียก ‘อนุทิน’ แจงสภา กลายเป็นประเด็นการเมืองที่หลายคนติดตามอย่างใกล้ชิด หลังนายรังสิมันต์ โรม สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน ในฐานะประธานคณะกรรมาธิการการกฎหมาย การยุติธรรม และสิทธิมนุษยชน ออกมาอธิบายถึงเหตุผลที่คณะกรรมาธิการเดินหน้าตามตัวนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ให้เข้าชี้แจงต่อสภาผู้แทนราษฎร

ประเด็นสำคัญมาจากกรณีการทุจริตสอบท้องถิ่น ซึ่งคณะกรรมาธิการได้เชิญนายนฤชา โฆษาศิวิไลซ์ อธิบดีกรมการปกครอง และนายอนุทิน เข้ามาชี้แจงตามอำนาจเรียกในวันที่ 8 ตุลาคมที่ผ่านมา แต่ทั้งสองไม่ได้เดินทางมาตามกำหนด โดยมีการแจ้งเหตุผลเกี่ยวกับสถานการณ์น้ำท่วมในกรณีของนายนฤชา

‘โรม’ ดึงดันเรียก ‘อนุทิน’ แจงสภา เพราะอะไร

นายรังสิมันต์ระบุว่า ตามพระราชบัญญัติอำนาจเรียกของกรรมาธิการ หากผู้ถูกเรียกไม่สามารถมาชี้แจงได้ จะต้องดำเนินการตามขั้นตอนที่กฎหมายกำหนด ไม่ว่าจะเป็นการส่งตัวแทนมาชี้แจงแทน หรือขอเลื่อนการเข้าชี้แจง โดยการเลื่อนดังกล่าวต้องได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมาธิการก่อน

ในกรณีนี้ คณะกรรมาธิการมองว่านายนฤชาไม่ได้ดำเนินการตามข้อยกเว้นดังกล่าวอย่างครบถ้วน มีเพียงหนังสือแจ้งว่าจะไม่เดินทางมา จึงเกิดคำถามตามมาว่า ผู้บังคับบัญชาซึ่งก็คือรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ได้มีคำสั่งอย่างไรต่อเรื่องนี้ และมีการกำกับให้ข้าราชการเข้าชี้แจงตามกฎหมายหรือไม่

‘โรม’ ดึงดันเรียก ‘อนุทิน’ แจงสภา ยืนยันไม่ได้ใช้อำนาจเกินกรอบ

หลังจากนายนฤชาไม่มาตามกำหนด คณะกรรมาธิการได้ทำหนังสือสอบถามนายอนุทินว่า ได้สั่งการให้อธิบดีกรมการปกครองเข้าชี้แจงหรือไม่ อย่างไรก็ตาม นายรังสิมันต์กล่าวว่า คณะกรรมาธิการไม่ได้รับคำตอบภายในระยะเวลาที่กำหนด ต่อมามีการพูดถึงหนังสือเวียนภายในกระทรวงมหาดไทย ซึ่งบางฝ่ายมองว่าเป็นหลักฐานการสั่งการแล้ว

นายรังสิมันต์อธิบายว่า เมื่อคณะกรรมาธิการตรวจสอบเอกสารดังกล่าว กลับพบข้อความเพียงคำว่า “ทราบ” และไม่พบข้อความที่มีลักษณะเป็นคำสั่งให้นายนฤชามาชี้แจงอย่างชัดเจน จึงยังเป็นข้อสงสัยว่าหนังสือดังกล่าวสามารถถือเป็นคำสั่งตามหน้าที่ของรัฐมนตรีได้หรือไม่

นอกจากนี้ ยังมีคำถามต่อเนื่องว่า หากนายอนุทินมีคำสั่งอย่างเป็นทางการแล้ว และนายนฤชาไม่ปฏิบัติตาม เหตุใดจึงยังไม่มีการดำเนินการทางวินัยกับผู้ที่ไม่มาตามคำเรียกของคณะกรรมาธิการ ประเด็นนี้จึงเป็นเหตุผลสำคัญที่ทำให้คณะกรรมาธิการต้องการให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกมาชี้แจงด้วยตนเอง

ประเด็นที่คณะกรรมาธิการต้องการคำตอบ

• มีคำสั่งอย่างเป็นทางการให้นายนฤชาเข้าชี้แจงต่อคณะกรรมาธิการหรือไม่
• หนังสือที่มีข้อความว่า “ทราบ” ถือเป็นคำสั่งตามกฎหมายหรือเป็นเพียงการรับทราบเอกสาร
• เหตุใดจึงไม่มีการดำเนินการทางวินัย หากพบว่ามีการไม่ปฏิบัติตามคำสั่ง
• การไม่เข้าชี้แจงเกี่ยวข้องกับการตรวจสอบกรณีทุจริตสอบท้องถิ่นอย่างไร
• กระบวนการเรียกบุคคลมาชี้แจงของคณะกรรมาธิการดำเนินไปตามกรอบกฎหมายหรือไม่

นายรังสิมันต์ยืนยันว่า การดำเนินการของคณะกรรมาธิการไม่ใช่การออกอำนาจเรียกซ้ำโดยไม่มีเหตุผล แต่เป็นการขอความเห็นชอบเพื่อทำหนังสือถึงนายอนุทินในฐานะรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ให้พิจารณาดำเนินการตามหน้าที่และกฎหมายที่เกี่ยวข้อง โดยหากประธานสภาผู้แทนราษฎรเห็นว่ามีคำสั่งให้นายนฤชามาชี้แจงแล้ว ก็สามารถส่งคำโต้แย้งเป็นลายลักษณ์อักษรได้

ท่าทีดังกล่าวสะท้อนว่า คณะกรรมาธิการต้องการให้ทุกฝ่ายแสดงหลักฐานอย่างชัดเจน ไม่ใช่ใช้เพียงคำอธิบายกว้าง ๆ ว่าได้มีการสั่งการแล้ว เพราะเมื่อมีข้อกล่าวหาว่าหน่วยงานรัฐไม่ปฏิบัติตามอำนาจเรียก ก็ควรมีเอกสารหรือคำสั่งที่ตรวจสอบได้ เพื่อให้สังคมเข้าใจตรงกัน

สำหรับประชาชนทั่วไป เรื่องนี้อาจดูเป็นข้อพิพาททางเอกสารและขั้นตอนราชการ แต่จริง ๆ แล้วมีความสำคัญต่อระบบตรวจสอบถ่วงดุล เพราะคณะกรรมาธิการทำหน้าที่ติดตามปัญหาที่กระทบต่อสาธารณะ โดยเฉพาะกรณีการสอบท้องถิ่นที่ถูกตั้งข้อสงสัยเรื่องความโปร่งใส การที่หน่วยงานและผู้เกี่ยวข้องเข้ามาชี้แจงจึงเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างความเชื่อมั่น

ขณะเดียวกัน การเรียกบุคคลมาชี้แจงก็ควรดำเนินการอย่างรอบคอบ เคารพขอบเขตอำนาจ และเปิดโอกาสให้ผู้ถูกกล่าวถึงสามารถชี้แจงข้อเท็จจริงได้อย่างเต็มที่ หากมีความเข้าใจคลาดเคลื่อนเกี่ยวกับคำสั่งหรือขั้นตอน ก็ควรใช้เอกสารทางราชการเป็นหลักฐานในการอธิบาย มากกว่าการโต้เถียงผ่านกระแสข่าวเพียงอย่างเดียว

โดยสรุป ‘โรม’ ดึงดันเรียก ‘อนุทิน’ แจงสภา เป็นความเคลื่อนไหวที่เกิดจากข้อสงสัยเรื่องการสั่งการให้อธิบดีกรมการปกครองมาชี้แจง และการไม่มีบทลงโทษกรณีไม่ปฏิบัติตามคำเรียก ประเด็นนี้ยังต้องติดตามว่าฝ่ายรัฐมนตรีจะมีเอกสารหรือคำชี้แจงอย่างไรต่อสภาและคณะกรรมาธิการ

มุมมองที่น่าสนใจคือ ทุกฝ่ายควรใช้โอกาสนี้อธิบายข้อเท็จจริงอย่างตรงไปตรงมา เพราะการตรวจสอบที่โปร่งใสไม่เพียงช่วยคลี่คลายข้อสงสัย แต่ยังช่วยยืนยันว่ากระบวนการทำงานของรัฐสภาและหน่วยงานราชการสามารถตรวจสอบได้จริง

ที่มา – ‘โรม’ ดึงดันเรียก‘อนุทิน’ แจงสภา เหตุไม่สั่งลงโทษ ‘นฤชา’ ที่ไม่มาชี้แจง กมธ.