นิวซีแลนด์ถกปฏิรูประบบเลือกตั้ง เปิดทางพรรคเล็กต่อรอง หนุนรัฐบาลผสม
เชื่อว่าหลายคนคงเคยได้ยินเรื่องราวความน่าสนใจของการเมืองแดนกีวีกันมาบ้าง ล่าสุดมีประเด็นร้อนแรงเกิดขึ้นเมื่อ นายกรัฐมนตรีคริสโตเฟอร์ ลักซอน ได้ออกมาเผยว่ารัฐบาลกำลังพิจารณาแนวทางใหม่ๆ เกี่ยวกับระบบการเลือกตั้งของประเทศ ซึ่งหัวข้อที่หลายฝ่ายกำลังให้ความสนใจและติดตามอย่างใกล้ชิดคือ นิวซีแลนด์ถกปฏิรูประบบเลือกตั้ง เปิดทางพรรคเล็กต่อรอง หนุนรัฐบาลผสม เพื่อหาความเหมาะสมที่สุดให้กับทิศทางการเมืองในอนาคต
นิวซีแลนด์ถกปฏิรูประบบเลือกตั้ง เปิดทางพรรคเล็กต่อรอง หนุนรัฐบาลผสม
ปัจจุบันนิวซีแลนด์ใช้ระบบที่เรียกว่า MMP (Mixed Member Proportional) ซึ่งใช้งานมาตั้งแต่ปี 2539 ระบบนี้เปลี่ยนโฉมหน้าการเมืองจากการที่พรรคใหญ่ผูกขาด มาสู่ยุคของการจับมือจัดตั้งรัฐบาลผสมอย่างที่เห็นกันในปัจจุบัน โดยจุดประสงค์หลักคือการเปิดพื้นที่ให้เสียงของพรรคเล็กได้รับความสำคัญและมีที่นั่งในสภาตามสัดส่วนคะแนนเสียงที่ได้รับจริง
เจาะลึกทำไมต้องมีการปฏิรูปในประเด็น นิวซีแลนด์ถกปฏิรูประบบเลือกตั้ง เปิดทางพรรคเล็กต่อรอง หนุนรัฐบาลผสม
ระบบ MMP ที่ใช้กันอยู่มีกติกาที่น่าสนใจคือผู้มีสิทธิเลือกตั้งจะมี 2 สิทธิ์ ได้แก่:
- การเลือกตัวแทนเขต
- การเลือกบัญชีรายชื่อพรรค
โดยพรรคที่จะได้ที่นั่งในสภาต้องมีคะแนนบัญชีรายชื่ออย่างน้อย 5% หรือต้องชนะในเขตเลือกตั้งเสียก่อน ด้วยเหตุนี้เอง นิวซีแลนด์ถกปฏิรูประบบเลือกตั้ง เปิดทางพรรคเล็กต่อรอง หนุนรัฐบาลผสม จึงกลายเป็นประเด็นถกเถียงว่าระบบที่เป็นอยู่เหมาะสมเพียงใด เพราะพรรคขนาดเล็กมักกลายเป็น ‘ตัวแปรสำคัญ’ ในการตัดสินว่าใครจะได้จัดตั้งรัฐบาล เนื่องจากพรรคใหญ่ส่วนมากไม่สามารถครองเสียงข้างมากเพียงพรรคเดียวได้
หากย้อนดูประวัติศาสตร์การเมือง จะพบว่าเกือบทุกรัฐบาลภายใต้ระบบ MMP เป็นรัฐบาลผสมแทบทั้งสิ้น เว้นแต่เพียงปี 2563 ที่พรรคแรงงานสามารถคว้าชัยได้เสียงข้างมากเด็ดขาดเพียงพรรคเดียว ซึ่งนับเป็นปรากฏการณ์ที่หาได้ยากยิ่งในระบบนี้
มุมมองทิ้งท้าย: การทบทวนระบบการเลือกตั้งไม่ใช่เรื่องเสียหาย เพราะบริบททางการเมืองของโลกเปลี่ยนไปทุกวัน การที่นิวซีแลนด์หยิบยกเรื่องนี้มาพิจารณาถือเป็นสัญญาณที่ดีของการรักษาสมดุลระหว่างอำนาจของพรรคใหญ่และความหลากหลายของพรรคเล็ก เพื่อให้รัฐบาลที่เกิดขึ้นมาจากความต้องการของประชาชนอย่างแท้จริงและมีความเสถียรภาพในการบริหารประเทศในระยะยาว
ที่มา – นิวซีแลนด์ถกปฏิรูประบบเลือกตั้ง เปิดทางพรรคเล็กต่อรอง หนุนรัฐบาลผสม