‘เจ้าคุณหรรษา’ โพสต์รำลึกถึง ‘อาจารย์ปู่จำนงค์’

เรื่องราวของบุคคลสำคัญในแวดวงการศึกษาและพระพุทธศาสนา ย่อมเป็นสิ่งที่ผู้คนให้ความสนใจ เพราะนอกจากจะสะท้อนคุณงามความดีของบุคคลนั้นแล้ว ยังช่วยส่งต่อแรงบันดาลใจให้คนรุ่นหลังเดินตามแนวทางที่ถูกต้อง ล่าสุด ‘เจ้าคุณหรรษา’ โพสต์รำลึกถึง ‘อาจารย์ปู่จำนงค์’ ศาสตราจารย์พิเศษจำนงค์ ทองประเสริฐ ปูชนียบุคคลผู้มีความสำคัญต่อมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย หรือ มจร และประชาคมพระพุทธศาสนาในวงกว้าง

‘เจ้าคุณหรรษา’ โพสต์รำลึกถึง ‘อาจารย์ปู่จำนงค์’

เมื่อวันที่ 20 ตุลาคม พระเมธีวัชรบัณฑิต หรือที่หลายคนรู้จักในนาม “เจ้าคุณหรรษา” เจ้าอาวาสวัดใหม่ยายแป้น และผู้อำนวยการหลักสูตรสตินวัตกรรมและสันติศึกษา มจร ได้เผยแพร่ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก เพื่อแสดงความอาลัยและรำลึกถึงศาสตราจารย์พิเศษจำนงค์ ทองประเสริฐ หรือ “อาจารย์ปู่จำนงค์” บุคคลผู้ทุ่มเททั้งแรงกาย แรงใจ และความรู้ให้แก่มหาวิทยาลัยมาอย่างยาวนาน

ข้อความดังกล่าวไม่เพียงเป็นการไว้อาลัยต่อการจากไปของบุคคลผู้เป็นที่รัก แต่ยังเป็นการบันทึกคุณูปการของอาจารย์ปู่จำนงค์ให้คนรุ่นใหม่ได้เรียนรู้ ท่านได้รับการยกย่องว่าเป็นหนึ่งในปูชนียบุคคลทางประวัติศาสตร์ของประชาคมมหาจุฬาฯ รวมถึงเป็นแบบอย่างของฆราวาสผู้มีความรู้ ความสามารถ และมีจิตใจเปี่ยมด้วยเมตตากรุณา

ความทรงจำที่ลูกศิษย์มีต่ออาจารย์ปู่จำนงค์

สำหรับลูกศิษย์และผู้ที่เคยใกล้ชิดอาจารย์ปู่จำนงค์ ภาพการจับมือถือแขน การบีบมือ หรือการโอบกอดด้วยความอบอุ่น เป็นความทรงจำที่ยังคงอยู่ในใจเสมอ ท่านไม่ได้เป็นเพียงอาจารย์ผู้ถ่ายทอดความรู้ทางวิชาการ แต่ยังเป็นผู้มอบกำลังใจและความปรารถนาดีให้กับทุกคนโดยไม่แบ่งแยก

บุคลิกที่เป็นกันเองและความเมตตาของท่านทำให้ผู้คนรู้สึกสบายใจเมื่อได้พูดคุย หลายคนจึงเรียกท่านด้วยความรักและเคารพว่า “อาจารย์ปู่” คำเรียกนี้สะท้อนความผูกพันระหว่างท่านกับศิษย์ได้เป็นอย่างดี เพราะท่านเปรียบเสมือนผู้ใหญ่ในครอบครัวที่พร้อมให้คำแนะนำ ช่วยเหลือ และคอยประคับประคองลูกศิษย์ในเส้นทางชีวิต

พระเดชพระคุณหลวงพ่อสมเด็จพุทธโฆษาจารย์ (ป.อ. ปยุตฺโต) เคยย้ำให้ประชาคมมหาจุฬาฯ ยึดอาจารย์ปู่จำนงค์เป็นแบบอย่าง ด้วยท่านเป็นผู้มีวิชายอด จรณะเยี่ยม และมีความประพฤติที่งดงาม ความโดดเด่นของท่านจึงไม่ได้อยู่เพียงตำแหน่งหรือผลงาน แต่ยังอยู่ที่การวางตัวอย่างเหมาะสมและการทำงานเพื่อส่วนรวมอย่างจริงใจ

บทบาทสำคัญต่อมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

อาจารย์ปู่จำนงค์เข้ามามีส่วนช่วยงานของมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัยในหลายสถานะ หลายบทบาท และทำงานอย่างต่อเนื่องเป็นเวลายาวนาน โดยเฉพาะการทำงานร่วมกับพระพรหมบัณฑิตในช่วงที่ดำรงตำแหน่งอธิการบดี ท่านสามารถประสานความรู้ ประสบการณ์ และความเข้าใจผู้คนให้เกิดประโยชน์ต่อการพัฒนามหาวิทยาลัยได้อย่างลงตัว

หนึ่งในโครงการที่สะท้อนความผูกพันระหว่างอาจารย์ปู่จำนงค์กับ มจร คือการจัดสร้างห้องสมุดจำนงค์ ทองประเสริฐ ห้องสมุดแห่งนี้ไม่ได้เป็นเพียงสถานที่เก็บหนังสือ แต่เป็นมรดกทางปัญญาที่ท่านตั้งใจมอบให้แก่สถาบันอันเป็นที่รัก หนังสือจำนวนมากที่ท่านสะสมตั้งแต่เป็นนิสิต จนถึงช่วงที่ไปศึกษาต่อที่มหาวิทยาลัยเยล ประเทศสหรัฐอเมริกา ล้วนได้รับการเก็บรักษาและจัดหมวดหมู่อย่างเป็นระบบ

เจ้าคุณหรรษาได้เล่าถึงประสบการณ์ส่วนตัวว่า เคยเรียนวิชาตรรกศาสตร์กับอาจารย์ปู่จำนงค์ และได้รับมอบหมายให้เป็นเลขานุการคณะทำงานจัดสร้างห้องสมุดดังกล่าว ช่วงเวลาประมาณ 6 เดือนของการทำงานอย่างใกล้ชิด ทำให้ได้ซึมซับทั้งบทเรียนทางวิชาการและบทเรียนชีวิตจากอาจารย์ปู่ ความทรงจำนี้จึงมีคุณค่าอย่างยิ่งและกลายเป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์ในใจของผู้ที่เคยร่วมงานกับท่าน

มรดกทางปัญญาและคุณธรรมที่ยังคงอยู่

สิ่งที่อาจารย์ปู่จำนงค์รักมากที่สุดคือหนังสือทุกเล่มที่ท่านสะสมมา หนังสือเหล่านั้นเป็นเสมือนตัวแทนของการเรียนรู้ ความมุ่งมั่น และเส้นทางชีวิตของท่าน การมอบหนังสือให้แก่มหาวิทยาลัยจึงมีความหมายมากกว่าการบริจาคทรัพย์สิน เพราะเป็นการมอบส่วนหนึ่งของชีวิตและความรักให้กับสถาบันที่ท่านทุ่มเทมาตลอด

ถ้อยคำที่สะท้อนหัวใจของอาจารย์ปู่ได้อย่างชัดเจนคือ “ข้าพเจ้าขอมอบหนังสือที่ข้าพเจ้ารักมากที่สุดให้แก่มหาวิทยาลัยที่ข้าพเจ้ารักมากที่สุด” ประโยคนี้แสดงให้เห็นถึงความผูกพันอันลึกซึ้งระหว่างท่านกับ มจร และทำให้คนรุ่นหลังมองเห็นคุณค่าของการให้โดยไม่หวังผลตอบแทน

ในมุมมองของประชาคมมหาจุฬาฯ อาจารย์ปู่จำนงค์ถือเป็นเบ้าหลอมฝ่ายคฤหัสถ์ที่มีบทบาทสำคัญไม่แพ้บุคคลสำคัญในแวดวงการศึกษาพระพุทธศาสนา ท่านมีทั้งความรู้ ความสามารถ และคุณธรรมที่หลอมรวมกันอย่างสมดุล จึงได้รับความเคารพจากทั้งพระภิกษุ สามเณร คณาจารย์ บุคลากร และศิษย์เก่า

• ด้านวิชาการ: ท่านเป็นผู้มีความรู้กว้างขวางและสามารถถ่ายทอดแนวคิดให้เข้าใจได้ง่าย
• ด้านการทำงาน: ท่านวางตัวเหมาะสม ทำงานร่วมกับผู้อื่นด้วยความสุภาพและจริงใจ
• ด้านคุณธรรม: ท่านมีเมตตา กรุณา และพร้อมช่วยเหลือผู้คนรอบข้าง
• ด้านการให้: ท่านมอบหนังสือ ความรู้ และประสบการณ์ให้มหาวิทยาลัยอย่างต่อเนื่อง

แม้ท่านจะเป็นฆราวาส แต่ผู้คนจำนวนมากสัมผัสได้ถึงความประเสริฐในจิตใจ ทั้งการคิดดี พูดดี และทำดี จึงไม่น่าแปลกใจที่ชื่อ “ทองประเสริฐ” จะสอดคล้องกับคุณงามความดีที่ท่านสร้างไว้ตลอดชีวิต ความดีเหล่านี้กลายเป็นมรดกที่ไม่มีวันสูญหาย และยังคงส่งต่อแรงบันดาลใจแก่ผู้คนในมหาจุฬาฯ จนถึงปัจจุบัน

บทเรียนจากชีวิตของอาจารย์ปู่จำนงค์

การรำลึกถึงอาจารย์ปู่จำนงค์จึงไม่ใช่เพียงการกล่าวถึงประวัติของบุคคลผู้ล่วงลับ แต่เป็นโอกาสให้สังคมได้ทบทวนคุณค่าของความรู้ ความเมตตา และการอุทิศตนเพื่อส่วนรวม ชีวิตของท่านแสดงให้เห็นว่า ผู้มีความรู้จะสร้างประโยชน์ได้มากที่สุดเมื่อใช้ความรู้นั้นเพื่อยกระดับผู้อื่นและพัฒนาสถาบันที่ตนรัก

การเก็บรักษาหนังสือ การสนับสนุนการศึกษา และการดูแลลูกศิษย์ ล้วนเป็นการสร้างบุญและสร้างมรดกทางปัญญาที่ส่งต่อได้จากรุ่นสู่รุ่น เรื่องราวของท่านจึงเหมาะแก่การนำมาเป็นแนวทางสำหรับคนทำงานด้านการศึกษา รวมถึงผู้ที่ต้องการสร้างคุณค่าให้กับสังคมด้วยความรู้และความดี

‘เจ้าคุณหรรษา’ โพสต์รำลึกถึง ‘อาจารย์ปู่จำนงค์’ เพื่อย้ำเตือนให้ทุกคนเห็นความสำคัญของบุคคลผู้ทำงานเบื้องหลังความเจริญของ มจร และเพื่อให้คุณงามความดีของท่านยังคงได้รับการกล่าวถึงต่อไป ขอให้ผู้อ่านร่วมกันสืบสานแนวคิดเรื่องการให้ การเรียนรู้ และการทำประโยชน์เพื่อส่วนรวม เพราะนี่คือวิธีที่ดีที่สุดในการรักษามรดกทางใจของอาจารย์ปู่จำนงค์ให้คงอยู่กับสังคมไทย

ที่มา – ‘เจ้าคุณหรรษา’ โพสต์รำลึกถึง ‘อาจารย์ปู่จำนงค์’ ปูชนียบุคคลประวัติศาสตร์ของมจร