เท่าพิภพจี้รัฐคุมเหล้าให้ชัด ปมดราม่าลิซ่า
ประเด็น เท่าพิภพจี้รัฐคุมเหล้าให้ชัด กลับมาได้รับความสนใจ หลังเกิดกระแสวิจารณ์กรณี ลลิษา มโนบาล หรือ “ลิซ่า” ศิลปินชื่อดัง ปรากฏภาพเครื่องดื่มแอลกอฮอล์จากประเทศไทยในรายการทอล์กโชว์ระดับโลก พร้อมสาธิตการผสมเครื่องดื่ม จนเกิดคำถามว่าการนำเสนอในลักษณะดังกล่าวเข้าข่ายความผิดตามพระราชบัญญัติควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ฉบับใหม่หรือไม่
นายเท่าพิภพ ลิ้มจิตรกร สส.กทม. พรรคประชาชน มองว่า เรื่องนี้ไม่ควรถูกจำกัดอยู่เพียงคำถามว่าลิซ่าผิดหรือไม่ผิด แต่ควรนำไปสู่การทบทวนความชัดเจนของกฎหมาย เพราะประชาชนจำนวนมากยังไม่เข้าใจว่าอะไรคือสิ่งที่ทำได้ และอะไรคือสิ่งที่อาจเข้าข่ายผิดกฎหมาย โดยเฉพาะในยุคที่ทุกคนสามารถเป็นผู้ผลิตเนื้อหาได้ผ่าน TikTok, YouTube, Facebook และแพลตฟอร์มออนไลน์อื่น ๆ
เท่าพิภพจี้รัฐคุมเหล้าให้ชัด เพื่อให้ประชาชนเข้าใจกติกา
หัวใจสำคัญของข้อเสนอคือ รัฐควรทำให้กฎหมายอ่านแล้วเข้าใจได้ ไม่ใช่ปล่อยให้ประชาชนต้องคาดเดาหรือรอให้เกิดคดีขึ้นก่อนจึงจะรู้ว่าการกระทำของตนเองถูกหรือผิด ถ้อยคำบางส่วนในกฎหมาย เช่น “ใช้ชื่อเสียงชักจูงใจ” ยังเปิดให้ตีความได้หลายรูปแบบ จึงอาจสร้างความกังวลให้กับนักธุรกิจ ร้านค้า ครีเอเตอร์ อินฟลูเอนเซอร์ และผู้บริโภคทั่วไป
ในมุมของผู้ทำคอนเทนต์ ความไม่ชัดเจนอาจทำให้เกิดการหลีกเลี่ยงการพูดถึงเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ แม้เนื้อหานั้นจะมีเจตนาเพื่อการรายงานข่าว ศิลปะ วัฒนธรรม หรือการพูดคุยเชิงสังคมโดยไม่ได้มุ่งหวังส่งเสริมการขาย ขณะเดียวกัน ผู้ประกอบการก็อาจไม่แน่ใจว่าการประชาสัมพันธ์สินค้าในรูปแบบใดสามารถทำได้อย่างถูกต้อง
ข้อเสนอของเท่าพิภพจี้รัฐคุมเหล้าให้ชัด
นายเท่าพิภพเสนอสิ่งที่อยากเห็นจากคณะกรรมการควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ชุดใหม่ไว้ 2 ประเด็นหลัก ได้แก่ การเร่งออกกฎหมายลำดับรองให้มีรายละเอียดชัดเจน และการจัดทำคู่มือสำหรับประชาชนที่อ่านง่ายและนำไปใช้ได้จริง
- เร่งออกกฎหมายลูก: กำหนดขอบเขตของคำสำคัญให้ชัดเจนว่า การแสดงภาพ การพูดถึงสินค้า หรือการใช้ชื่อเสียงในรูปแบบต่าง ๆ แบบใดถือเป็นการโฆษณาหรือการชักจูง
- จัดทำคู่มือประชาชน: อธิบายด้วยภาษาที่เข้าใจง่าย พร้อมยกตัวอย่างสถานการณ์จริงว่าอะไรทำได้ อะไรทำไม่ได้ และกรณีใดควรขอคำแนะนำจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
- กำหนดมาตรฐานเดียวกัน: ทำให้เจ้าหน้าที่ทุกพื้นที่ใช้หลักเกณฑ์เดียวกัน เพื่อลดความเหลื่อมล้ำในการบังคับใช้กฎหมาย
ตัวอย่างกิจกรรมที่ควรอธิบายให้ชัด ได้แก่ การนำเสนอข่าวเกี่ยวกับเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ การพูดถึงเครื่องดื่มในบริบททางศิลปะหรือวัฒนธรรม และการรีวิวสถานที่โดยไม่มีเจตนารับจ้างโฆษณา ส่วนกิจกรรมที่อาจมีความเสี่ยง ได้แก่ การรับจ้างโพสต์เพื่อส่งเสริมการขาย การใช้ข้อความเชิญชวนให้ซื้อ หรือการนำเสนอโปรโมชั่นโดยตรง
การมีคู่มือที่ชัดเจนจะช่วยลดภาระทั้งประชาชนและเจ้าหน้าที่ เพราะผู้เผยแพร่เนื้อหาสามารถตรวจสอบแนวทางได้ด้วยตนเอง ขณะที่เจ้าหน้าที่ก็มีหลักเกณฑ์กลางในการพิจารณา ไม่ต้องอาศัยการตีความที่แตกต่างกันไปในแต่ละกรณี ประเด็นนี้จึงไม่ได้เกี่ยวข้องกับลิซ่าเพียงคนเดียว แต่สะท้อนปัญหาของสังคมที่กฎหมายต้องปรับตัวให้ทันรูปแบบการสื่อสารยุคใหม่
กรณีดราม่าครั้งนี้จึงอาจเป็นโอกาสให้ภาครัฐกลับมาทบทวนว่า กฎหมายควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์มีความชัดเจนและทันสมัยเพียงพอหรือยัง หากยังมีถ้อยคำที่เปิดกว้างเกินไป ก็ควรเร่งปรับปรุงให้ประชาชนสามารถเข้าใจสิทธิและหน้าที่ของตนเองได้ โดยไม่ต้องรอให้ถูกเรียกสอบ แจ้งข้อหา หรือขึ้นศาลก่อน
ท้ายที่สุด กฎหมายที่ดีควรสร้างความเข้าใจและความเป็นธรรม มากกว่าทำให้ทุกคนหวาดกลัวว่าจะทำผิดโดยไม่รู้ตัว การผลักดันให้ เท่าพิภพจี้รัฐคุมเหล้าให้ชัด จึงเป็นข้อเสนอที่ควรนำไปสู่การถกเถียงอย่างสร้างสรรค์ เพื่อให้ทุกฝ่ายอยู่ร่วมกับกติกาเดียวกันได้ หากคุณเห็นว่ากฎหมายควรมีตัวอย่างที่ชัดเจนกว่านี้ ลองติดตามการเปลี่ยนแปลงและร่วมแสดงความคิดเห็นอย่างสุภาพ เพื่อช่วยผลักดันให้กติกาสังคมเข้าใจง่ายและเป็นธรรมมากขึ้น
ที่มา – ‘เท่าพิภพ’ จี้รัฐทำกติกาคุมเหล้าให้ชัด หลังผุดดราม่า ‘ลิซ่า’ โชว์เบียร์ไทยในรายการดัง