เลิกแก๊สโซฮอล์ 91/95 ดัน E20 ทำไมรัฐยังไม่ทำ

ประเด็น เลิกแก๊สโซฮอล์ 91/95 ดัน E20 ทำไมรัฐยังไม่ทำ กลับมาเป็นที่พูดถึงอีกครั้ง หลังมีกระแสข่าวว่าภาครัฐอาจยกเลิกการจำหน่ายแก๊สโซฮอล์ 91 และแก๊สโซฮอล์ 95 เพื่อผลักดันให้ประชาชนหันมาใช้ E20 มากขึ้น แม้รัฐบาลและกระทรวงพลังงานจะออกมาชี้แจงว่ายังไม่มีการยกเลิกในทันที แต่คำถามสำคัญคือ หากเรื่องนี้เป็นนโยบายในอนาคต รัฐมีแผนรองรับประชาชนไว้แล้วหรือยัง

สำหรับคนใช้รถทั่วไป ข่าวลักษณะนี้สร้างความกังวลไม่น้อย เพราะน้ำมันแต่ละชนิดเหมาะกับรถไม่เหมือนกัน รถรุ่นใหม่จำนวนมากรองรับ E20 แต่รถรุ่นเก่า รถนำเข้า รถยนต์พรีเมียม รวมถึงเครื่องมือการเกษตรบางประเภท อาจใช้ E20 ไม่ได้ การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นโดยไม่มีข้อมูลชัดเจนจึงอาจทำให้ผู้บริโภคตัดสินใจผิด หรือมีภาระค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นโดยไม่ทันตั้งตัว

เลิกแก๊สโซฮอล์ 91/95 ดัน E20 ทำไมรัฐยังไม่ทำ

ในมุมของนโยบายพลังงาน การส่งเสริม E20 อาจมีเหตุผลทั้งด้านการลดต้นทุนเชื้อเพลิง การเพิ่มสัดส่วนการใช้เอทานอล และการช่วยเหลือภาคเกษตรกรรม อย่างไรก็ตาม การผลักดันนโยบายควรทำอย่างเป็นขั้นตอน ไม่ใช่เพียงการประกาศว่าจะปรับราคา หรือปล่อยให้ประชาชนคาดเดาว่าจะเกิดอะไรขึ้นในอนาคต

แนวทางที่ถูกพูดถึงคือการขยับส่วนต่างราคาแก๊สโซฮอล์ 91 และแก๊สโซฮอล์ 95 กับ E20 ให้ห่างกันประมาณลิตรละ 8 บาท เพื่อจูงใจให้ผู้ใช้รถเปลี่ยนไปเติม E20 วิธีนี้อาจทำให้บางคนเลือก E20 เพราะราคาถูกกว่า แต่ก็ไม่ควรลืมว่าผู้ใช้รถจำนวนหนึ่งไม่มีทางเลือก หากรถไม่รองรับ E20 การขึ้นราคาน้ำมันชนิดเดิมจึงเท่ากับเพิ่มภาระให้กลุ่มคนที่ไม่สามารถเปลี่ยนตามนโยบายได้

ทำไมการเลิกแก๊สโซฮอล์ 91/95 ดัน E20 ต้องมีแผนรองรับ

ข้อมูลจากภาคอุตสาหกรรมยานยนต์ระบุว่า รถยนต์ที่รองรับ E20 มีอยู่ประมาณ 60% หรือราว 5.5 ล้านคัน ขณะที่อีกประมาณ 40% ยังไม่สามารถใช้ E20 ได้อย่างเหมาะสม กลุ่มนี้รวมถึงรถรุ่นเก่า รถนำเข้าบางรุ่น และรถพรีเมียมบางประเภท รถบางคันรองรับเชื้อเพลิงได้เพียง E10 เท่านั้น หากยกเลิกแก๊สโซฮอล์ 91 และ 95 เจ้าของรถอาจต้องหันไปใช้น้ำมันเบนซิน ซึ่งมีราคาสูงกว่าและทำให้ค่าใช้จ่ายประจำเดือนเพิ่มขึ้น

นอกจากรถยนต์แล้ว ยังมีเครื่องจักรและเครื่องมือที่ใช้ในชีวิตประจำวัน เช่น เครื่องตัดหญ้า เลื่อยยนต์ เครื่องสูบน้ำ รถไถรุ่นเก่า และอุปกรณ์ทางการเกษตรอีกหลายชนิด อุปกรณ์เหล่านี้บางรุ่นไม่ได้ออกแบบมาให้รองรับเชื้อเพลิงที่มีเอทานอลในสัดส่วนสูง หากเติมผิดประเภทอาจทำให้เครื่องยนต์ทำงานไม่เต็มประสิทธิภาพ เกิดความเสียหาย หรือมีค่าใช้จ่ายซ่อมบำรุงตามมา

• รัฐควรเผยแพร่รายชื่อรถและเครื่องยนต์ที่รองรับ E20 อย่างเข้าใจง่าย
• ควรกำหนดช่วงเปลี่ยนผ่านที่ชัดเจนและแจ้งล่วงหน้าเพียงพอ
• ควรมีมาตรการช่วยเหลือรถเก่าและผู้ประกอบการรายย่อย
• ควรดูแลให้ราคาน้ำมันสะท้อนต้นทุนอย่างเป็นธรรม
• ควรเปิดรับฟังความคิดเห็นจากผู้ใช้รถ เกษตรกร และภาคธุรกิจ

อีกปัญหาที่ต้องเร่งจัดการคือความเข้าใจของประชาชน หลายคนยังเชื่อว่าเติม E20 แล้วน้ำมันจะหมดเร็วกว่า รถจะเร่งไม่ขึ้น หรือเครื่องยนต์จะสึกหรอมากกว่าการเติมแก๊สโซฮอล์ 91 และ 95 แม้รถที่ผู้ผลิตระบุว่ารองรับ E20 จะสามารถใช้งานได้ตามปกติ แต่ความกังวลเหล่านี้จะไม่หายไปเอง รัฐจึงต้องสื่อสารด้วยข้อมูลที่ชัดเจน ไม่ใช่เพียงการบอกว่า E20 ดีหรือราคาถูกกว่า

การสื่อสารที่ดีควรอธิบายทั้งข้อดี ข้อจำกัด และวิธีตรวจสอบว่ารถของแต่ละคนรองรับเชื้อเพลิงชนิดใด รวมถึงควรมีเครื่องมือออนไลน์หรือฐานข้อมูลกลางที่ประชาชนเข้าถึงได้ง่าย หากคนใช้รถรู้ว่ารถตัวเองเติมอะไรได้บ้าง และเข้าใจผลกระทบต่อค่าใช้จ่ายอย่างแท้จริง การเปลี่ยนผ่านก็จะมีโอกาสราบรื่นมากขึ้น

ดังนั้นคำถาม เลิกแก๊สโซฮอล์ 91/95 ดัน E20 ทำไมรัฐยังไม่ทำ อาจไม่ได้หมายความว่ารัฐต้องรีบยกเลิกน้ำมันชนิดใด แต่หมายถึงรัฐต้องทำหน้าที่วางแผนและสื่อสารให้ครบถ้วนก่อน หากจะผลักดัน E20 ก็ควรเริ่มจากการสร้างความมั่นใจ ดูแลผู้ที่ได้รับผลกระทบ และเปิดเผยแผนระยะยาวอย่างโปร่งใส เพราะนโยบายพลังงานที่ดีไม่ควรทำให้ประชาชนต้องลุ้นทุกครั้งที่ขับรถเข้าปั๊ม

ในความเห็นของผู้เขียน การส่งเสริม E20 ทำได้ แต่ต้องไม่ใช้วิธีบีบให้คนที่ไม่มีทางเลือกต้องรับภาระเพิ่ม รัฐควรเดินหน้าอย่างค่อยเป็นค่อยไป มีข้อมูลรองรับ และรับฟังผู้ใช้จริง หากทำได้เช่นนี้ นโยบาย E20 ก็จะมีโอกาสได้รับความร่วมมือมากกว่าการสร้างความสับสนหรือความกังวลในสังคม

ที่มา – สิ่งที่รัฐต้องทำทำไมไม่ทำ? กับเรื่องเลิกแก๊สโซฮอล์ 91/95 ดัน E20