ใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้ง ไม่ใช่กิจกรรมการเมือง

ช่วงการเลือกตั้งใกล้เข้ามา หลายคนตั้งคำถามเกี่ยวกับการใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้งว่าถือเป็นกิจกรรมทางการเมืองหรือไม่? วันนี้เรามีคำชี้แจงจากพระสงฆ์ชื่อดัง พระวัฒนวชิรเมธี ผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดราชาธิวาสวิหาร และอดีตรองเลขาธิการศูนย์พิทักษ์พระพุทธศาสนาแห่งประเทศไทย ที่ช่วยอธิบายให้เข้าใจชัดเจน โดยแยกแยะตามกรอบกฎหมายและหลักคณะสงฆ์ เพื่อไม่ให้เกิดความเข้าใจผิด

ใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้ง เพื่ออำนวยความสะดวก

พระวัฒนวชิรเมธีอธิบายว่า เรื่องนี้ต้องพิจารณาแยกส่วนระหว่างกฎหมายและหลักการของสงฆ์ก่อน รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 มาตรา 96 ห้ามพระภิกษุ สามเณร นักพรต หรือนักบวชใช้สิทธิเลือกตั้งชัดเจน นอกจากนี้ มติมหาเถรสมาคม (มส.) เมื่อ 2 มกราคม 2538 และ 30 สิงหาคม 2561 ยังกำหนดว่า พระภิกษุสามเณรห้ามเกี่ยวข้องกับการหาเสียง สนับสนุนพรรคการเมือง หรือใช้วัดเป็นสถานที่จัดกิจกรรมทางการเมือง

หลักสำคัญคือการรักษาความเป็นกลางของสถาบันศาสนา หากศาสนาเข้าไปพัวพันกับการแข่งขันทางการเมือง อาจนำไปสู่ความแตกแยกในสังคม และสั่นคลอนศรัทธาของประชาชนที่มีความเห็นต่างกัน การใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้งจึงต้องแยกความหมายให้ชัดเจน

หลักกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้ง

ตามรัฐธรรมนูญและมติ มส. กิจกรรมทางการเมืองหมายถึงการหาเสียง ปราศรัย หรือสนับสนุนฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง แต่การตั้งหน่วยเลือกตั้งเป็นกระบวนการทางปกครองของรัฐ เพื่ออำนวยความสะดวกให้ประชาชนใช้สิทธิ์ ไม่ใช่เวทีหาเสียง ดังนั้นใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้งจึงไม่ขัดกับหลัก หากทำภายใต้เงื่อนไขที่เหมาะสม

• ห้ามติดป้ายหาเสียงหรือจัดกิจกรรมเคลื่อนไหวทางการเมืองในวัด
• พระภิกษุไม่เข้าไปมีบทบาทในกระบวนการเลือกตั้ง
• วัดทำหน้าที่เป็นสถานที่กลางเพื่อประโยชน์สาธารณะเท่านั้น
• รักษาความเป็นกลางอย่างเคร่งครัด เพื่อความสงบเรียบร้อยของสังคม

ความแตกต่างระหว่างกิจกรรมการเมืองกับการจัดการเลือกตั้ง

หลายคนอาจสับสนระหว่างสองเรื่องนี้ แต่พระวัฒนวชิรเมธีย้ำว่า การใช้พื้นที่วัดเป็นหน่วยเลือกตั้งเป็นเพียงการบริหารจัดการของหน่วยงานรัฐ เช่น สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) เพื่อให้ประชาชนในพื้นที่เข้าถึงง่าย โดยเฉพาะชุมชนที่วัดเป็นศูนย์กลาง ไม่ใช่การเมือง แต่หากมีองค์ประกอบทางการเมืองปนมา เช่น พรรคการเมืองมาใช้เวที ก็จะผิดหลักทันที

ในทางปฏิบัติ วัดหลายแห่งเคยถูกใช้เป็นหน่วยเลือกตั้งในอดีต โดยไม่มีปัญหาใหญ่ หากทุกฝ่ายเคารพขอบเขต เช่น หลังเลือกตั้งแล้ว ต้องทำความสะอาดและไม่เหลือร่องรอยทางการเมือง นี่คือตัวอย่างที่ดีของการใช้สถานที่สาธารณะเพื่อประชาชน

นอกจากนี้ ยังช่วยลดปัญหาการจราจรติดขัด หากตั้งหน่วยในโรงเรียนหรือสถานที่อื่นที่อาจกระทบการเรียนการสอน การใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้งจึงเป็นทางเลือกที่สมเหตุสมผล โดยเฉพาะในพื้นที่ชนบทที่วัดเป็นหัวใจชุมชน

ความสำคัญของความเป็นกลางของวัดและสงฆ์

ความเป็นกลางของคณะสงฆ์เป็นหลักประกันสำคัญต่อสังคมไทย หากวัดกลายเป็นเวทีการเมือง อาจนำไปสู่ความขัดแย้งระหว่างศาสนิกชน สิ่งนี้ตรงข้ามกับหลักพุทธศาสนาที่สอนให้อยู่เหนือสิ่งทั้งปวง พระสงฆ์จึงย้ำว่าต้องเคร่งครัด เพื่อรักษาศรัทธาและความสามัคคี

สำหรับประชาชนเอง ควรตระหนักและเคารพวัดในฐานะสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ ไม่นำการเมืองมาปนเปื้อน เพื่อให้การเลือกตั้งผ่านไปอย่างบริสุทธิ์ยุติธรรม

สรุปแล้ว การใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้ง เพื่ออำนวยความสะดวก ไม่ถือเป็นกิจกรรมทางการเมือง หากทุกฝ่ายยึดหลักความเป็นกลาง นี่คือ insight สำคัญที่ช่วยลดความเข้าใจผิด คุณคิดเห็นอย่างไรเกี่ยวกับเรื่องนี้? แสดงความคิดเห็นในคอมเมนต์ด้านล่าง และแชร์บทความนี้ให้เพื่อนๆ ได้รู้ด้วยนะครับ เพื่อให้สังคมเข้าใจตรงกัน!

ที่มา – แจงใช้ ‘วัด’ เป็นหน่วยเลือกตั้ง เพื่ออำนวยความสะดวก ไม่ถือเป็น ‘กิจกรรมทางการเมือง’