SCG เตือนธุรกิจไทยพลิกเกม 1-3 ปี รับสินค้าจีนบุกด้วย AI

โลกธุรกิจกำลังเข้าสู่ช่วงเปลี่ยนผ่านครั้งใหญ่ เมื่อสินค้าจากจีนที่มีกำลังการผลิตส่วนเกินเริ่มไหลเข้าสู่ตลาดเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มากขึ้น ผู้ประกอบการไทยจึงไม่สามารถใช้เวลาปรับตัวนาน 5-10 ปีเหมือนในอดีตได้อีกต่อไป แต่ต้องเร่งวางแผนและลงมือภายใน 1-3 ปี เพื่อรักษาความสามารถในการแข่งขันและคว้าโอกาสใหม่ที่กำลังเกิดขึ้น

ประเด็นนี้ถูกย้ำโดย “ธรรมศักดิ์ เศรษฐอุดม” กรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ปูนซิเมนต์ไทย จำกัด (มหาชน) หรือ SCG ในงาน TSCN Business Partner Conference 2026 ภายใต้หัวข้อ “Building Business Resilience for a Stronger Thailand” โดยมองว่าภาคอุตสาหกรรมไทยต้องสร้างความยืดหยุ่นให้เร็วขึ้น ทั้งด้านต้นทุน ความมั่นคงของวัตถุดิบ เทคโนโลยี และทักษะแรงงาน

SCG เตือนธุรกิจไทยพลิกเกม 1-3 ปี รับสินค้าจีนบุกด้วย AI

คำเตือนของ SCG สะท้อนความจริงที่ผู้ประกอบการหลายรายกำลังเผชิญ นั่นคือการแข่งขันไม่ได้จำกัดอยู่เพียงผู้เล่นในประเทศอีกแล้ว สินค้าจีนจำนวนมากมีต้นทุนการผลิตที่แข่งขันได้ และสามารถขยายเข้าสู่ตลาดภูมิภาคได้อย่างรวดเร็ว หากธุรกิจไทยยังยึดติดกับวิธีทำงานเดิม ตัดสินใจช้า หรือมองตลาดเพียงภายในประเทศ ก็อาจเสียโอกาสและส่วนแบ่งตลาดในเวลาไม่นาน

การพลิกเกมจึงไม่ได้หมายถึงการลดราคาเพื่อสู้เพียงอย่างเดียว แต่ควรเริ่มจากการยกระดับประสิทธิภาพ สร้างความแตกต่างของสินค้าและบริการ รวมถึงใช้ข้อมูลให้เกิดประโยชน์สูงสุด ธุรกิจอาจต้องทบทวนตั้งแต่การจัดซื้อ การผลิต การบริหารคลังสินค้า ไปจนถึงการส่งมอบให้ลูกค้า เพื่อค้นหาจุดที่ลดต้นทุนได้และจุดที่สามารถสร้างมูลค่าเพิ่มได้

SCG เตือนธุรกิจไทยพลิกเกม 1-3 ปี ด้วยความเร็วและความยืดหยุ่น

บทเรียนสำคัญของ SCG คือการไม่พึ่งพาแหล่งวัตถุดิบหรือเส้นทางขนส่งใดเส้นทางหนึ่งมากเกินไป ในอดีตบริษัทเคยพึ่งพาวัตถุดิบผ่านช่องแคบฮอร์มุซในสัดส่วนสูงถึง 50% หากเกิดเหตุการณ์ปิดเส้นทางดังกล่าว ย่อมส่งผลกระทบต่อการผลิตโดยตรง บริษัทจึงวางแผนลดการพึ่งพาลงเหลือประมาณ 20% ในระยะยาว พร้อมเตรียมแนวทางปิดโรงงานชั่วคราวและกลับมาเดินเครื่องเมื่อสถานการณ์คลี่คลาย

แนวคิดนี้สามารถนำไปใช้กับธุรกิจทุกขนาดได้ ไม่ว่าจะเป็นโรงงาน ผู้ส่งออก ร้านค้า หรือผู้ให้บริการ ผู้ประกอบการควรมีแผนสำรองสำหรับวัตถุดิบ ซัพพลายเออร์ ระบบขนส่ง และช่องทางจำหน่าย โดยไม่รอให้เกิดวิกฤตแล้วค่อยแก้ไข เพราะในช่วงที่ทุกบริษัทต้องการทรัพยากรเดียวกัน การเตรียมตัวล่วงหน้าจะช่วยลดต้นทุนและทำให้ธุรกิจเดินหน้าต่อได้

• กระจายแหล่งจัดซื้อวัตถุดิบและคู่ค้า เพื่อลดความเสี่ยงจากการพึ่งพารายเดียว
• วิเคราะห์ต้นทุนอย่างละเอียด ตั้งแต่การผลิตจนถึงการจัดส่ง
• พัฒนาสินค้าให้แตกต่างด้วยคุณภาพ ดีไซน์ บริการ และความเข้าใจลูกค้า
• สร้างแผนรับมือความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน ดอกเบี้ย และการขนส่ง
• ลงทุนกับทักษะใหม่ของพนักงานให้สอดคล้องกับเทคโนโลยี

อีกหนึ่งปัจจัยที่ช่วยให้ไทยมีโอกาสเติบโตคือสถานการณ์ภูมิรัฐศาสตร์ที่ทำให้อาเซียนและประเทศไทยถูกมองว่าเป็นพื้นที่ค่อนข้างมีเสถียรภาพ นักลงทุนต่างชาติหรือ FDI จึงมีแนวโน้มเข้ามามากขึ้น ช่วงเวลานี้ถือเป็นโอกาสที่ธุรกิจไทยควรใช้เพื่อดึงดูดเงินลงทุน เทคโนโลยี และเครือข่ายซัพพลายเชนเข้ามาเสริมความแข็งแกร่งของประเทศ

ไทยไม่จำเป็นต้องแข่งขันกับทุกประเทศในทุกด้าน แต่ควรสร้างความร่วมมือในภูมิภาคตามจุดแข็งของแต่ละประเทศ อินโดนีเซียมีแหล่งพลังงานและวัตถุดิบ เวียดนามมีฐานการผลิตเพื่อการส่งออก ส่วนไทยสามารถวางตำแหน่งเป็นศูนย์กลางนวัตกรรม การออกแบบ การบริการ และการเชื่อมโยงซัพพลายเชน การทำงานร่วมกันจะช่วยให้อาเซียนมีความสามารถแข่งขันมากขึ้นเมื่อเทียบกับภูมิภาคอื่น

AI ช่วยยกระดับการผลิตและลดความสูญเสีย

เทคโนโลยี AI เป็นเครื่องมือสำคัญในการเร่งการเปลี่ยนแปลง โดย SCG ได้นำข้อมูลจากเครื่องจักร เช่น ความดัน การสั่นสะเทือน และการใช้พลังงาน มาฝึกฝน AI Model เพื่อวิเคราะห์สภาวะการทำงานและคาดการณ์ปัญหาที่อาจเกิดขึ้น ผลลัพธ์ที่ได้คือประสิทธิภาพของกระบวนการผลิตเพิ่มขึ้นทันทีประมาณ 15-40% พร้อมช่วยลดความสูญเสียในระบบ

สำหรับธุรกิจที่ยังไม่มีงบประมาณลงทุนขนาดใหญ่ อาจเริ่มจากโครงการเล็ก ๆ ก่อน เช่น ใช้ AI วิเคราะห์ยอดขาย พยากรณ์ความต้องการสินค้า ตรวจสอบคุณภาพสินค้า หรือวางแผนเส้นทางขนส่ง สิ่งสำคัญไม่ใช่การใช้เทคโนโลยีให้ดูทันสมัย แต่คือการเลือกปัญหาที่ชัดเจนและวัดผลได้ เมื่อเห็นผลลัพธ์จริงจึงค่อยขยายไปยังแผนกอื่น

การนำ AI มาใช้จะประสบความสำเร็จได้ต้องทำควบคู่กับการพัฒนาคน พนักงานควรเข้าใจวิธีอ่านข้อมูล ตรวจสอบผลลัพธ์ และใช้คำแนะนำจากระบบประกอบการตัดสินใจอย่างเหมาะสม AI ไม่ได้เข้ามาแทนที่คนทั้งหมด แต่ช่วยลดงานซ้ำซ้อน ทำให้ทีมมีเวลาโฟกัสกับงานที่ต้องใช้ความคิดสร้างสรรค์ การแก้ปัญหา และการสร้างความสัมพันธ์กับลูกค้ามากขึ้น

ในด้านต้นทุนทางการเงิน ไทยยังมีจุดแข็งจากอัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลที่อยู่ราว 2% เมื่อเทียบกับสหรัฐฯ ซึ่งอยู่ในระดับประมาณ 5% สถานการณ์นี้อาจช่วยให้ธุรกิจเข้าถึงเงินทุนได้ในต้นทุนที่ยังเอื้ออำนวย อย่างไรก็ตาม ผู้ประกอบการไม่ควรรอจนดอกเบี้ยโลกเปลี่ยนทิศทางแล้วจึงเริ่มลงทุน ควรประเมินโครงการที่จำเป็นและวางแผนทางการเงินตั้งแต่วันนี้

โดยสรุป SCG เตือนธุรกิจไทยพลิกเกม 1-3 ปี รับสินค้าจีนบุกด้วย AI ไม่ใช่เพียงคำเตือนเกี่ยวกับการแข่งขัน แต่เป็นสัญญาณให้ทุกองค์กรเร่งตัดสินใจ ธุรกิจที่สร้างความยืดหยุ่น กระจายความเสี่ยง ใช้ AI อย่างมีกลยุทธ์ และพัฒนาคนไปพร้อมกัน จะมีโอกาสเปลี่ยนแรงกดดันให้กลายเป็นการเติบโตได้มากกว่าองค์กรที่รอให้สถานการณ์ชัดเจนก่อนลงมือ

มุมมองส่งท้าย: การเปลี่ยนแปลงอาจดูน่ากังวล แต่การไม่เปลี่ยนแปลงยิ่งมีต้นทุนสูงกว่า ผู้ประกอบการไทยควรเริ่มจากหนึ่งปัญหาที่แก้ได้จริงในวันนี้ แล้วค่อยต่อยอดให้กลายเป็นความแข็งแกร่งในระยะยาว

ที่มา – SCG เตือนธุรกิจไทยเร่งพลิกเกม 1-3 ปี รับพายุสินค้าจีนถล่มพร้อมเร่งสปีดด้วย AI