วิกฤติขยะล้นเมืองภูเก็ต เปิด 5 มาตรการด่วน
วิกฤติขยะล้นเมืองภูเก็ต กลายเป็นประเด็นร้อนที่หลายฝ่ายจับตามอง หลังปริมาณขยะสะสมเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จนส่งผลกระทบต่อการจัดเก็บ การขนส่ง และการกำจัดขยะในภาพรวม จังหวัดภูเก็ตซึ่งเป็นเมืองท่องเที่ยวสำคัญกำลังเผชิญโจทย์ใหญ่ เพราะขยะไม่ได้เพิ่มขึ้นเฉพาะช่วงเทศกาลหรือฤดูท่องเที่ยวเท่านั้น แต่ยังสะสมจากการฟื้นตัวของเศรษฐกิจและจำนวนนักท่องเที่ยวหลังสถานการณ์โควิด-19 คลี่คลาย
ผู้ว่าราชการจังหวัดภูเก็ตจึงเรียกหน่วยงานที่เกี่ยวข้องประชุมด่วน เพื่อหาทางรับมือปัญหาบ่อฝังกลบและขยะตกค้างที่เรื้อรังมานาน โดยมีเทศบาลนครภูเก็ต องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และหน่วยงานด้านสิ่งแวดล้อมเข้าร่วมวางแนวทางแก้ไข ปัญหาที่เกิดขึ้นสะท้อนว่า การบริหารจัดการขยะจำเป็นต้องทำอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่ต้นทางที่ครัวเรือนและสถานประกอบการ ไปจนถึงปลายทางอย่างโรงคัดแยก บ่อฝังกลบ และเตาเผา
วิกฤติขยะล้นเมืองภูเก็ต เกิดจากอะไร
สาเหตุสำคัญมาจากปริมาณขยะที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว ขณะที่โครงการพัฒนาระบบกำจัดขยะล่าช้ากว่ากำหนดมากกว่าหนึ่งปี โดยมีทั้งข้อจำกัดด้านกฎหมาย การจัดซื้อจัดจ้าง การร้องเรียน การฟ้องร้อง เครื่องจักร และสภาพอากาศในช่วงฤดูฝนเข้ามาเกี่ยวข้อง เมื่อระบบปลายทางรองรับขยะได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ รถขยะจึงต้องรอคิวเป็นเวลานาน และบางช่วงเกิดปัญหารถจอดกีดขวางทางเข้าพื้นที่กำจัดขยะ
กรณีที่มีการระงับการนำขยะเข้าบ่อฝังกลบชั่วคราว เกิดจากเหตุผลด้านความปลอดภัยและการจัดระเบียบพื้นที่ อย่างไรก็ตาม เตาเผาขยะยังคงเดินเครื่องในช่วงกลางคืน และมีการผ่อนปรนให้นำขยะเข้าพื้นที่ฝังกลบได้อีกครั้ง พร้อมเร่งปรับปรุงลานเทขยะเพื่อเตรียมรองรับปริมาณขยะที่อาจเพิ่มขึ้นในช่วงไฮซีซั่น
วิกฤติขยะล้นเมืองภูเก็ต กับผลกระทบที่ต้องเร่งหยุด
ภาพรถบรรทุกขนาดใหญ่จอดเรียงรายริมถนนและรอรับขยะเก่าที่ผ่านการขุดขึ้นมาคัดแยก สะท้อนว่าปัญหาไม่ได้อยู่เฉพาะบ่อฝังกลบเท่านั้น แต่ยังเกี่ยวข้องกับกระบวนการคัดแยกและขนส่งไปใช้เป็นเชื้อเพลิงในโรงงานปูนซีเมนต์ คนขับรถบางรายต้องจอดรอข้ามวันข้ามคืน ทำให้มีต้นทุนค่ากินอยู่สูงขึ้น เสียเวลา และแทบไม่เหลือกำไรจากค่าจ้างขนส่ง
หากปล่อยให้สถานการณ์ยืดเยื้อ ผลกระทบจะครอบคลุมทั้งสิ่งแวดล้อม สุขภาพประชาชน การจราจร และภาพลักษณ์ของจังหวัด โดยเฉพาะความเสี่ยงจากน้ำชะขยะที่อาจรั่วไหลลงสู่แหล่งน้ำหรือทะเล รวมถึงกลิ่นไม่พึงประสงค์และสัตว์พาหะนำโรค ดังนั้น ทุกหน่วยงานต้องทำงานร่วมกันและติดตามผลอย่างต่อเนื่อง ไม่ใช่แก้ปัญหาเฉพาะหน้าเมื่อขยะล้นจนเกิดกระแสวิพากษ์วิจารณ์
5 มาตรการด่วนแก้ปัญหาขยะภูเก็ต
จังหวัดภูเก็ตประกาศแนวทางเร่งด่วน 5 ด้าน เพื่อคลี่คลายปัญหาและป้องกันไม่ให้ขยะตกค้างเพิ่มขึ้น โดยมีรายละเอียดสำคัญดังนี้
- ปลดล็อกข้อกฎหมายและการจัดซื้อจัดจ้าง เร่งแก้ไขปัญหาที่ทำให้โครงการกำจัดขยะล่าช้า เพื่อให้การพัฒนาระบบเดินหน้าต่อได้โดยเร็ว
- จัดระเบียบรถขยะและเส้นทางขนส่ง ควบคุมไม่ให้รถจอดกีดขวางการจราจร พร้อมประสานเจ้าหน้าที่ตำรวจดำเนินการกับผู้ลักลอบทิ้งขยะหรือผู้ที่ขัดขวางการปฏิบัติงาน
- ควบคุมผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม ให้หน่วยงานสิ่งแวดล้อมตรวจสอบน้ำชะขยะอย่างใกล้ชิด และป้องกันไม่ให้ไหลลงทะเลหรือกระทบต่อสุขภาพของประชาชน
- แยกขยะตั้งแต่ต้นทาง ผลักดันให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นทั้ง 19 แห่ง สร้างความร่วมมือกับครัวเรือน โรงแรม และร้านอาหาร ให้แยกขยะและลดความชื้นก่อนนำเข้าสู่ระบบกำจัด
- วางแผนจัดการขยะตกค้างหลายระยะ จัดทำแผนระยะสั้น ระยะกลาง และระยะยาว เพิ่มพื้นที่รองรับ พร้อมสร้างแรงจูงใจให้สถานประกอบการที่คัดแยกขยะได้อย่างมีประสิทธิภาพ
แผนระยะยาวเพิ่มศักยภาพกำจัดขยะ
ในระยะยาว เทศบาลนครภูเก็ตเตรียมผลักดันการก่อสร้างเตาเผาขยะแห่งที่ 2 ซึ่งมีกำลังเผาประมาณ 500 ตันต่อวัน เมื่อรวมกับเตาเผาเดิม จะช่วยเพิ่มศักยภาพการกำจัดขยะของจังหวัดได้สูงถึง 1,200 ตันต่อวัน นอกจากนี้ยังมีแนวคิดนำขยะอินทรีย์ไปผลิตเป็นวัสดุปรับปรุงดิน เพื่อลดปริมาณขยะที่ต้องนำไปฝังกลบ
เป้าหมายสำคัญคือการเคลียร์ขยะตกค้างให้เหลือศูนย์ หรือ Zero Waste แต่การไปถึงเป้าหมายดังกล่าวต้องอาศัยทั้งงบประมาณ เทคโนโลยี บุคลากร และความร่วมมือจากประชาชน หากยังคงทิ้งขยะรวมกันตั้งแต่ต้นทาง ต่อให้มีเตาเผาหรือพื้นที่ฝังกลบเพิ่มขึ้น ก็อาจไม่สามารถแก้ปัญหาได้อย่างยั่งยืน
ประชาชนช่วยลดวิกฤติขยะล้นเมืองภูเก็ตได้อย่างไร
ประชาชนสามารถมีส่วนร่วมได้ง่าย ๆ ด้วยการแยกขยะเปียก ขยะรีไซเคิล ขยะทั่วไป และขยะอันตรายออกจากกัน ลดการใช้พลาสติกแบบครั้งเดียวทิ้ง และนำภาชนะหรือถุงที่ยังใช้ซ้ำได้กลับมาใช้ใหม่ ส่วนโรงแรม ร้านอาหาร และสถานประกอบการควรลดความชื้นของขยะอินทรีย์ คัดแยกวัสดุรีไซเคิล และจัดเก็บขยะให้เป็นระเบียบก่อนส่งให้เจ้าหน้าที่
การแก้ วิกฤติขยะล้นเมืองภูเก็ต จะสำเร็จได้เมื่อทุกฝ่ายมองปัญหาเป็นห่วงโซ่เดียวกัน ไม่ใช่โยนภาระให้เทศบาลหรือหน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่งเพียงลำพัง ภาครัฐต้องเร่งทำตามมาตรการอย่างโปร่งใสและรายงานความคืบหน้า ขณะที่ประชาชนและภาคธุรกิจต้องร่วมลดขยะตั้งแต่ต้นทาง หากทุกคนลงมือจริง ภูเก็ตก็ยังมีโอกาสรักษาภาพลักษณ์เมืองท่องเที่ยวและสร้างระบบจัดการขยะที่ยั่งยืนได้
ข้อคิดสำคัญคือ ขยะที่ถูกแยกตั้งแต่ต้นทางมีโอกาสกลับมาใช้ประโยชน์ได้มากขึ้น ขอเชิญชวนชาวภูเก็ตและผู้ประกอบการเริ่มแยกขยะตั้งแต่วันนี้ เพื่อช่วยกันเปลี่ยนวิกฤติให้เป็นทางออกที่ยั่งยืน
ที่มา – ช็อก! เปิดภาพมุมสูงวิกฤติขยะล้นเมืองภูเก็ต ผู้ว่าฯนั่งไม่ติดงัด 5 มาตรการด่วนผ่าทางตัน
