เผ่าภูมิหนุน บสย. จับมือ Virtual Bank

ประเด็นการเข้าถึงสินเชื่อกำลังได้รับความสนใจมากขึ้น โดยเฉพาะในกลุ่มคนทำงานอิสระ ผู้ประกอบการรายย่อย และเจ้าของธุรกิจขนาดเล็กที่ไม่มีสลิปเงินเดือนหรือประวัติสินเชื่อมากพอสำหรับการพิจารณาจากธนาคารแบบเดิม ความร่วมมือระหว่างบรรษัทประกันสินเชื่ออุตสาหกรรมขนาดย่อม หรือ บสย. กับธนาคารไร้สาขา หรือ Virtual Bank จึงเป็นแนวทางที่มีโอกาสช่วยลดข้อจำกัดเหล่านี้ได้อย่างเป็นรูปธรรม

แนวคิด เผ่าภูมิหนุน บสย. จับมือ Virtual Bank สะท้อนการมองระบบการเงินในมิติใหม่ เพราะการปล่อยสินเชื่อไม่ควรพิจารณาจากข้อมูลเครดิตแบบเดิมเพียงอย่างเดียว ผู้กู้บางรายอาจไม่มีประวัติการใช้บัตรเครดิต ไม่มีสลิปเงินเดือน หรือไม่เคยกู้เงินในระบบ แต่มีรายได้จริง มีความสามารถในการประกอบอาชีพ และมีศักยภาพในการชำระหนี้ หากระบบสามารถนำข้อมูลที่เหมาะสมมาวิเคราะห์ได้ คนกลุ่มนี้ก็จะมีโอกาสเข้าถึงเงินทุนมากขึ้น

เผ่าภูมิหนุน บสย. จับมือ Virtual Bank เพื่อขยายโอกาสสินเชื่อ

นายเผ่าภูมิ โรจนสกุล รองหัวหน้าพรรคเพื่อไทยและอดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง แสดงความคิดเห็นว่า ความร่วมมือระหว่าง บสย. กับ Virtual Bank เป็นจุดเริ่มต้นที่ควรสนับสนุน โดยควรขยายความร่วมมือไปยัง Virtual Bank รายอื่น ๆ ให้ครอบคลุมมากขึ้น เพื่อสร้างระบบการเงินที่ตอบโจทย์ประชาชนและธุรกิจหลากหลายกลุ่ม

หัวใจสำคัญของแนวทางนี้คือการเชื่อมโยง 3 องค์ประกอบ ได้แก่ การเชื่อมข้อมูล เทคโนโลยีและแบบจำลองประเมินสินเชื่อ รวมถึงระบบค้ำประกัน ทั้งสามส่วนต้องทำงานร่วมกันอย่างมีประสิทธิภาพ หากมีเพียงข้อมูลแต่ไม่มีเครื่องมือวิเคราะห์ที่ดี ก็อาจยังประเมินความเสี่ยงได้ไม่ครบถ้วน ขณะเดียวกัน หากมีเทคโนโลยีแต่ไม่มีระบบแบ่งเบาความเสี่ยง ธนาคารก็อาจไม่กล้าปล่อยกู้ให้กับลูกค้ากลุ่มใหม่

เผ่าภูมิหนุน บสย. จับมือ Virtual Bank เชื่อมข้อมูลทางเลือก

ข้อมูลทางเลือกถือเป็นส่วนสำคัญที่จะช่วยให้ผู้ให้บริการทางการเงินมองเห็นศักยภาพของผู้กู้ได้รอบด้านมากขึ้น ตัวอย่างข้อมูลที่อาจนำมาใช้ประกอบการพิจารณา ได้แก่ ยอดขายจากแพลตฟอร์มออนไลน์ กระแสเงินสดเข้าออกในบัญชี ประวัติการชำระค่าสาธารณูปโภค รายได้จากการขายสินค้า และพฤติกรรมการชำระเงินในชีวิตประจำวัน ข้อมูลเหล่านี้ไม่ได้เข้ามาแทนที่ข้อมูลเครดิตทั้งหมด แต่ช่วยเติมเต็มภาพรวมของผู้กู้ให้ชัดเจนกว่าเดิม

สำหรับผู้ประกอบการรายย่อย ยอดขายออนไลน์อาจสะท้อนความสามารถในการสร้างรายได้ ขณะที่กระแสเงินสดสามารถแสดงให้เห็นว่าธุรกิจมีเงินหมุนเวียนมากน้อยเพียงใด หากนำข้อมูลดังกล่าวมาวิเคราะห์ร่วมกับข้อมูลเครดิตและข้อมูลทางการเงินอื่น ๆ ก็จะช่วยให้การพิจารณาสินเชื่อมีความยืดหยุ่นมากขึ้น ผู้กู้ที่ไม่เคยมีประวัติในระบบจึงอาจมีช่องทางพิสูจน์ความสามารถของตัวเองได้

อย่างไรก็ตาม การใช้ข้อมูลทางเลือกต้องดำเนินการอย่างโปร่งใสและคำนึงถึงความเป็นส่วนตัว ผู้กู้ควรได้รับทราบว่าข้อมูลใดถูกนำไปใช้ มีวัตถุประสงค์อะไร และสามารถตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลได้ การออกแบบระบบที่ดีจะช่วยสร้างความเชื่อมั่นทั้งกับประชาชนและผู้ให้บริการทางการเงิน

เทคโนโลยีช่วยประเมินสินเชื่อให้เหมาะกับผู้กู้

Virtual Bank มีจุดเด่นด้านการให้บริการผ่านระบบดิจิทัล จึงสามารถใช้เทคโนโลยีเข้ามาช่วยวิเคราะห์ข้อมูลจำนวนมากได้รวดเร็วขึ้น แบบจำลอง Credit Scoring สามารถประเมินรายได้ พฤติกรรมการชำระเงิน ภาระหนี้ และความสามารถในการผ่อนชำระ เพื่อนำไปออกแบบผลิตภัณฑ์สินเชื่อให้เหมาะกับผู้กู้แต่ละประเภท

การประเมินที่ละเอียดขึ้นอาจช่วยให้ธนาคารกำหนดวงเงิน อัตราดอกเบี้ย และระยะเวลาผ่อนชำระให้สอดคล้องกับรายได้จริงของลูกค้าได้มากขึ้น เช่น ผู้ค้ารายวันอาจต้องการสินเชื่อหมุนเวียนระยะสั้น ขณะที่เจ้าของกิจการขนาดเล็กอาจต้องการเงินทุนเพื่อซื้อเครื่องจักร เพิ่มสินค้า หรือขยายช่องทางจำหน่าย การออกแบบสินเชื่อให้ตรงกับลักษณะรายได้จะช่วยลดความเสี่ยงในการผิดนัดชำระหนี้

ถึงแม้เทคโนโลยีจะช่วยให้ตัดสินใจได้เร็วขึ้น แต่ระบบก็ยังต้องมีการกำกับดูแลที่เหมาะสม แบบจำลองควรได้รับการทดสอบอย่างต่อเนื่อง ไม่เลือกปฏิบัติต่อผู้กู้บางกลุ่ม และต้องสามารถอธิบายเหตุผลของผลการพิจารณาได้ในระดับที่ผู้ใช้บริการเข้าใจ การใช้เทคโนโลยีอย่างรับผิดชอบจะทำให้การขยายสินเชื่อเกิดประโยชน์ในระยะยาว

บทบาทของ บสย. ในการแบ่งเบาความเสี่ยง

แม้ Virtual Bank จะมีข้อมูลและเครื่องมือวิเคราะห์ที่ทันสมัย แต่การปล่อยสินเชื่อให้กับผู้ที่มีข้อมูลเครดิตจำกัดยังมีความเสี่ยงจากการผิดนัดชำระหนี้ บสย. จึงสามารถเข้ามามีบทบาทผ่านกลไกค้ำประกันสินเชื่อ เพื่อช่วยแบ่งเบาความเสี่ยงให้กับธนาคารและเปิดทางให้กลุ่มผู้กู้ที่มีศักยภาพได้รับโอกาสมากขึ้น

ในเชิงระบบ ควรพัฒนาการเชื่อมต่อระหว่างธนาคารกับ บสย. ผ่าน API เพื่อส่งคำขอสินเชื่อ ข้อมูลประกอบการพิจารณา และผลการค้ำประกันระหว่างกันได้อย่างรวดเร็ว การเชื่อมต่อดังกล่าวจะช่วยลดขั้นตอนเอกสาร ลดระยะเวลาการรอคอย และทำให้การบริหารจัดการสินเชื่อมีประสิทธิภาพมากขึ้น

• เชื่อมข้อมูลผู้กู้จากแหล่งที่ได้รับอนุญาตอย่างปลอดภัย
• ใช้แบบจำลองวิเคราะห์ความสามารถในการชำระหนี้
• ส่งข้อมูลขอค้ำประกันผ่านระบบดิจิทัล
• ติดตามคุณภาพสินเชื่อและปรับปรุงแบบจำลองอย่างต่อเนื่อง
• คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลและสื่อสารเงื่อนไขให้ผู้กู้อย่างชัดเจน

การเริ่มต้นด้วยโครงการนำร่องจะช่วยให้ทุกฝ่ายทดสอบรูปแบบการทำงานจริง ตั้งแต่การคัดกรองผู้กู้ การประเมินความเสี่ยง การกำหนดเงื่อนไขสินเชื่อ ไปจนถึงการติดตามการชำระหนี้ เมื่อมีข้อมูลผลลัพธ์เพียงพอ ก็สามารถนำมาปรับปรุงนโยบายและขยายความร่วมมือไปยัง Virtual Bank รายอื่นได้อย่างรอบคอบ

ผลต่อประชาชนและธุรกิจรายย่อย

หากระบบนี้ดำเนินการได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผู้ที่ไม่มีข้อมูลเครดิตเพียงพอจะมีช่องทางพิสูจน์ศักยภาพของตนเองมากขึ้น คนทำงานอิสระอาจได้รับเงินทุนเพื่อสร้างอาชีพ ผู้ค้ารายย่อยสามารถเพิ่มสินค้าและปรับปรุงร้านค้า ส่วนธุรกิจขนาดเล็กอาจมีเงินลงทุนเพื่อเพิ่มผลิตภาพและสร้างการจ้างงานในชุมชน

อีกประโยชน์หนึ่งคือการเพิ่มทางเลือกให้ประชาชนที่กำลังพึ่งพาหนี้นอกระบบ หากสินเชื่อในระบบมีขั้นตอนไม่ซับซ้อน เงื่อนไขเหมาะสม และประเมินจากความสามารถที่แท้จริง ผู้กู้ก็จะมีโอกาสเลือกแหล่งเงินทุนที่ปลอดภัยกว่า อย่างไรก็ตาม ผู้กู้ควรเปรียบเทียบดอกเบี้ย ค่าธรรมเนียม ระยะเวลาผ่อนชำระ และเงื่อนไขการค้ำประกันก่อนตัดสินใจทุกครั้ง

โดยสรุป เผ่าภูมิหนุน บสย. จับมือ Virtual Bank เป็นแนวคิดที่ชี้ให้เห็นว่าการแก้ปัญหาการเข้าถึงสินเชื่อจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากหลายฝ่าย ไม่ว่าจะเป็นหน่วยงานค้ำประกัน ธนาคารดิจิทัล ผู้ให้บริการข้อมูล และประชาชนผู้ใช้บริการ หากทุกส่วนทำงานร่วมกันบนพื้นฐานของความโปร่งใส ความปลอดภัย และความรับผิดชอบ ระบบการเงินไทยก็จะเปิดกว้างขึ้นและตอบโจทย์คนที่เคยถูกมองไม่เห็นได้ดียิ่งกว่าเดิม

มุมมองที่น่าสนใจคือ สินเชื่อในอนาคตไม่ควรตัดสินจากเอกสารเพียงไม่กี่ใบ แต่ควรพิจารณาจากศักยภาพและพฤติกรรมทางการเงินที่สะท้อนชีวิตจริง ผู้ประกอบการและประชาชนควรติดตามโครงการใหม่ ๆ พร้อมจัดเก็บข้อมูลรายรับรายจ่ายอย่างเป็นระบบ เพื่อเตรียมตัวให้พร้อมเมื่อมีช่องทางสินเชื่อที่เหมาะสมเข้ามา

ที่มา – “เผ่าภูมิ” หนุน บสย. จับมือ Virtual Bank ช่วยคนไม่มีข้อมูลเครดิต เข้าถึงสินเชื่อ