เอเปค 2569 เซินเจิ้น จับตาเศรษฐกิจและเทคโนโลยี

การประชุม เอเปค 2569 ที่เมืองเซินเจิ้น มณฑลกวางตุ้ง ประเทศจีน กำลังได้รับความสนใจจากทั่วโลก เพราะเป็นเวทีที่ผู้นำจาก 21 เขตเศรษฐกิจในภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิกจะร่วมกันหารือทิศทางเศรษฐกิจ การค้า เทคโนโลยี และความร่วมมือในอนาคต การประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเปค ครั้งที่ 33 มีกำหนดจัดขึ้นระหว่างวันที่ 18-19 พ.ย. 2569 ขณะที่การประชุมสุดยอดภาคธุรกิจ หรือซีอีโอ ซัมมิต จะจัดขึ้นระหว่างวันที่ 17-18 พ.ย.

การกลับมาเป็นเจ้าภาพของจีนในครั้งนี้ถือว่ามีความสำคัญอย่างมาก เนื่องจากจีนไม่ได้จัดการประชุมเอเปคอีกเลยนับตั้งแต่ปี 2557 บรรยากาศของการประชุมจึงน่าจับตาเป็นพิเศษ เพราะเกิดขึ้นในช่วงที่เศรษฐกิจโลกกำลังเผชิญความไม่แน่นอน การแข่งขันระหว่างมหาอำนาจรุนแรงขึ้น และหลายประเทศกำลังเร่งปรับตัวเข้าสู่เศรษฐกิจดิจิทัล

เอเปค 2569 กับเป้าหมายสร้างความรุ่งเรืองร่วมกัน

จีนกำหนดหัวข้อหลักของการประชุมปีนี้ว่า “Building an Asia-Pacific Community to Prosper Together” หรือการสร้างประชาคมเอเชีย-แปซิฟิกที่รุ่งเรืองร่วมกัน แนวคิดดังกล่าวสะท้อนความพยายามของสมาชิกเอเปคในการสร้างการเติบโตที่เปิดกว้าง ครอบคลุม และส่งผลดีต่อทุกเขตเศรษฐกิจ โดยมีประเด็นสำคัญ 3 ด้าน ได้แก่ การเปิดกว้าง นวัตกรรม และความร่วมมือ

• การเปิดกว้าง: สนับสนุนการค้าและการลงทุนระหว่างสมาชิก ลดอุปสรรคทางเศรษฐกิจ และส่งเสริมการเชื่อมโยงห่วงโซ่อุปทาน
• นวัตกรรม: ผลักดันเทคโนโลยีใหม่ เศรษฐกิจดิจิทัล และการใช้ปัญญาประดิษฐ์เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน
• ความร่วมมือ: สร้างความเข้าใจร่วมกันระหว่างสมาชิกที่มีระดับการพัฒนาและผลประโยชน์แตกต่างกัน

การเลือกเซินเจิ้นเป็นสถานที่จัดงานยังมีความหมายในเชิงสัญลักษณ์ เมืองแห่งนี้เคยเป็นหนึ่งในเขตเศรษฐกิจพิเศษแห่งแรกของจีน และเป็นตัวอย่างที่ชัดเจนของการปฏิรูปเศรษฐกิจและการเปิดประเทศ จากเมืองที่มีผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศเพียง 270 ล้านหยวนในปี 2523 เซินเจิ้นเติบโตจนกลายเป็นศูนย์กลางการค้า การเงิน เทคโนโลยี และนวัตกรรมระดับโลก โดยมีจีดีพีสูงกว่า 3.68 ล้านล้านหยวนในปี 2567

เอเปค 2569 เดินหน้าความฝัน FTAAP

หนึ่งในวาระสำคัญของ เอเปค 2569 คือการครบรอบ 20 ปีของแนวคิดการจัดตั้งเขตการค้าเสรีเอเชีย-แปซิฟิก หรือ FTAAP แนวคิดนี้ได้รับการรับรองเป็นวิสัยทัศน์ระยะยาวครั้งแรกในปี 2549 และมีเป้าหมายเพื่อเชื่อมโยงเศรษฐกิจของสมาชิกทั้ง 21 เขตให้มีความสะดวกและเป็นธรรมมากขึ้น

จีนเสนอให้ที่ประชุมจัดทำเอกสารผลลัพธ์เกี่ยวกับ FTAAP โดยเฉพาะ เพื่อผลักดันแนวคิดดังกล่าวให้มีความคืบหน้า อย่างไรก็ตาม การจัดตั้งเขตการค้าเสรีที่ครอบคลุมสมาชิกทั้งหมดไม่ใช่เรื่องง่าย เพราะแต่ละเขตเศรษฐกิจมีระดับการพัฒนา โครงสร้างเศรษฐกิจ กฎระเบียบ และผลประโยชน์ที่แตกต่างกัน

สิ่งที่ต้องติดตามคือ ที่ประชุมจะสามารถกำหนดแนวทางปฏิบัติที่ชัดเจนได้หรือไม่ แม้ยังไม่ถึงขั้นการเจรจาความตกลงฉบับเดียว แต่การวางกรอบความร่วมมือ การอำนวยความสะดวกทางการค้า และการสร้างมาตรฐานร่วมกัน อาจเป็นก้าวสำคัญที่จะทำให้ FTAAP เดินหน้าได้อย่างเป็นรูปธรรมในระยะยาว

ปัญญาประดิษฐ์ จุดเปลี่ยนเศรษฐกิจยุคใหม่

เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ หรือเอไอ จะเป็นอีกหนึ่งหัวข้อหลักของการประชุม เพราะเอไอกำลังเปลี่ยนรูปแบบการทำธุรกิจ การผลิต การจ้างงาน และการให้บริการภาครัฐอย่างรวดเร็ว การหารือในครั้งนี้จึงไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการพัฒนาเทคโนโลยี แต่ยังครอบคลุมถึงความปลอดภัย จริยธรรม การคุ้มครองข้อมูล และการลดช่องว่างทางดิจิทัล

การประชุมสุดยอดภาคธุรกิจเอเปคคาดว่าจะมีผู้นำและผู้บริหารจากภาคเอกชนประมาณ 1,000 คนเข้าร่วม โดยประเด็นเอไอจะเป็นหัวใจสำคัญของการแลกเปลี่ยนความคิดเห็น นอกจากนี้ ยังมีการคาดการณ์ว่าอาจมีการประกาศข้อริเริ่มที่เรียกว่า “Shenzhen Initiative” ซึ่งอาจเน้นการส่งเสริมนวัตกรรม การประยุกต์ใช้เอไอ และการสร้างระบบนิเวศดิจิทัลที่เชื่อมโยงกันในภูมิภาค

เซินเจิ้นเหมาะสมกับการเป็นเวทีหารือเรื่องนี้ เพราะเมืองมีบริษัทเทคโนโลยีชั้นนำ ศูนย์วิจัย และระบบนิเวศสตาร์ตอัพจำนวนมาก ประสบการณ์ของเซินเจิ้นอาจช่วยให้สมาชิกเอเปคเห็นแนวทางการใช้เทคโนโลยีเพื่อเพิ่มผลิตภาพ สนับสนุนผู้ประกอบการรายย่อย และสร้างงานรูปแบบใหม่

เกมมหาอำนาจและความสัมพันธ์สหรัฐ-จีน

นอกจากวาระทางเศรษฐกิจแล้ว การประชุม เอเปค 2569 ยังมีมิติทางภูมิรัฐศาสตร์ที่ทั่วโลกจับตา โดยเฉพาะโอกาสที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ผู้นำสหรัฐ และประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ผู้นำจีน จะพบหารือนอกรอบการประชุม หลังจากผู้นำทั้งสองประเทศเคยพบกันก่อนหน้านี้และเห็นพ้องที่จะสร้างความสัมพันธ์ที่มีเสถียรภาพและสร้างสรรค์

การพบกันของผู้นำสหรัฐและจีนอาจช่วยลดความตึงเครียดในประเด็นการค้า การลงทุน ภาษี และการแข่งขันด้านเทคโนโลยีได้บางส่วน แต่ในอีกด้านหนึ่ง ทั้งสองประเทศยังมีผลประโยชน์ที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน โดยเฉพาะเรื่องห่วงโซ่อุปทาน ชิปเซมิคอนดักเตอร์ ความมั่นคงทางไซเบอร์ และการกำหนดมาตรฐานเทคโนโลยี

นอกจากนี้ ยังมีกระแสข่าวเกี่ยวกับความเป็นไปได้ของการพบหารือสามฝ่ายระหว่างสี จิ้นผิง ทรัมป์ และประธานาธิบดีวลาดิเมียร์ ปูติน ผู้นำรัสเซีย แม้ยังไม่มีรายละเอียดที่ชัดเจน แต่หากเกิดขึ้นจริงก็อาจส่งผลต่อบรรยากาศด้านการค้า การลงทุน พลังงาน และความมั่นคงของเศรษฐกิจโลก

ความท้าทายของสมาชิกทั้ง 21 เขตเศรษฐกิจ

ความสำเร็จของการประชุมไม่ได้วัดจากถ้อยแถลงเพียงอย่างเดียว แต่ต้องพิจารณาว่าสมาชิกสามารถเปลี่ยนแนวคิดเรื่องการเปิดกว้าง นวัตกรรม และความร่วมมือให้กลายเป็นแผนงานที่ทำได้จริงหรือไม่ สมาชิกเอเปคมีทั้งประเทศเศรษฐกิจขนาดใหญ่ ประเทศกำลังพัฒนา และเขตเศรษฐกิจที่พึ่งพาการส่งออกในระดับแตกต่างกัน การหาจุดร่วมจึงต้องอาศัยการประนีประนอมและความเข้าใจระหว่างกัน

ประเด็นที่น่าติดตาม ได้แก่ ความคืบหน้าของ FTAAP แนวทางกำกับดูแลเอไอ การสนับสนุนธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม การพัฒนาเศรษฐกิจสีเขียว และการสร้างระบบการค้าโลกที่มีความยืดหยุ่น หากสมาชิกสามารถออกแบบความร่วมมือที่ตอบโจทย์ทั้งประเทศพัฒนาแล้วและประเทศกำลังพัฒนาได้ การประชุมครั้งนี้จะมีผลต่อทิศทางภูมิภาคในระยะยาว

ในมุมมองของผู้ติดตามเศรษฐกิจโลก เอเปค 2569 ไม่ควรถูกมองเป็นเพียงการประชุมประจำปี แต่เป็นบททดสอบว่าภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิกจะร่วมมือกันท่ามกลางการแข่งขันของมหาอำนาจได้มากน้อยเพียงใด ผู้อ่านควรติดตามผลลัพธ์หลังการประชุมอย่างใกล้ชิด เพราะข้อตกลงด้านการค้า เทคโนโลยี และการลงทุนอาจส่งผลต่อธุรกิจและเศรษฐกิจในชีวิตประจำวันมากกว่าที่คิด

ที่มา – “เอเปค 2569” ที่เซินเจิ้น จับตาเกมเศรษฐกิจ-เทคโนโลยี ท่ามกลางศึกมหาอำนาจ