พระเทพวชิรธรรมเมธี วัดราชประดิษฐฯ กับอาร์ตทอย

หากพูดถึง พระเทพวชิรธรรมเมธี วัดราชประดิษฐฯ หลายคนอาจนึกถึงพระเถระผู้ทำงานเบื้องหลังการอนุรักษ์พระอารามและศิลปวัฒนธรรมไทยอย่างต่อเนื่อง แต่บทบาทของท่านไม่ได้จำกัดอยู่เพียงงานบูรณปฏิสังขรณ์เท่านั้น เพราะยังครอบคลุมถึงการสื่อสารเรื่องราวทางพระพุทธศาสนาให้เข้าถึงคนรุ่นใหม่มากขึ้น หนึ่งในผลงานที่ได้รับความสนใจคือการจัดทำ “อาร์ตทอยเทวดานพเคราะห์” ซึ่งนำความเชื่อและบทสวดสำคัญมาถ่ายทอดในรูปแบบที่ดูน่ารัก เป็นมิตร และจดจำได้ง่าย

พระเทพวชิรธรรมเมธี เดิมมีนามว่า อารยพงศ์ เทศเพ็ญบริรักษ์ ปัจจุบันดำรงตำแหน่งผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมาราม เลขานุการวัดราชประดิษฐฯ และหัวหน้าสำนักงานโครงการบูรณปฏิสังขรณ์วัดราชประดิษฐฯ นอกจากนี้ยังทำหน้าที่กรรมการและเลขานุการคณะกรรมการกำกับดูแลวัดสาลโคดม พระอารามหลวง จังหวัดสิงห์บุรี ด้วยความสามารถด้านการบริหารจัดการและการอนุรักษ์ศาสนสถาน ท่านจึงได้รับมอบหมายให้ดูแลงานสำคัญของวัดมาเป็นเวลานาน

พระเทพวชิรธรรมเมธี วัดราชประดิษฐฯ ผู้สืบสานงานอนุรักษ์

ตั้งแต่ปี 2549 เป็นต้นมา ท่านมีส่วนสำคัญในการดูแลการบูรณปฏิสังขรณ์พื้นที่ต่าง ๆ ของวัดราชประดิษฐฯ ทั้งเขตพุทธาวาสและสังฆาวาส พระอุโบสถ ปราสาทพระบรมรูปรัชกาลที่ 4 ปราสาทพระไตรปิฎก ปาสาณเจดีย์ กุฏิเจ้านาย และพระที่นั่งทรงธรรม งานเหล่านี้ต้องอาศัยทั้งความรู้ด้านประวัติศาสตร์ ศิลปกรรม วิศวกรรม และการประสานความร่วมมือจากหลายหน่วยงาน เพื่อรักษาคุณค่าของโบราณสถานให้คงอยู่ต่อไป

อีกหนึ่งงานที่ท่านให้ความสำคัญคือการจัดพิธีเจริญพระพุทธมนต์นวัคคหายุสมธัมม์ เริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2555 โดยจัดขึ้นในวันอาทิตย์สัปดาห์ที่ 4 ของทุกเดือน บทสวดดังกล่าวเป็นพระนิพนธ์ของสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (สา ปุสฺสเทว) สมเด็จพระสังฆราช พระองค์ที่ 9 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ และเป็นปฐมเจ้าอาวาสวัดราชประดิษฐฯ พิธีนี้จัดขึ้นเพื่อถวายพระพรชัยมงคลและเฉลิมพระเกียรติพระบรมวงศานุวงศ์ อีกทั้งยังช่วยให้พุทธศาสนิกชนได้มีโอกาสร่วมกิจกรรมทางศาสนาอย่างสม่ำเสมอ

พระเทพวชิรธรรมเมธี วัดราชประดิษฐฯ กับงานศิลปวัฒนธรรม

นอกจากการดูแลโบราณสถานแล้ว พระเทพวชิรธรรมเมธียังมีบทบาทในการจัดนิทรรศการสำคัญของวัดราชประดิษฐฯ หลายวาระ ไม่ว่าจะเป็นนิทรรศการเกี่ยวกับสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (สา ปุสฺสเทวมหาเถร) งานครบรอบการสถาปนาวัด นิทรรศการเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และนิทรรศการที่นำเสนอประวัติศาสตร์ความสัมพันธ์ระหว่างพระมหากษัตริย์ พระพุทธศาสนา และวัดราชประดิษฐฯ

ในปี 2557 ท่านยังดูแลการบูรณะหอระฆังทรงมงกุฎ โดยเสริมฐานรากและเคลื่อนย้ายหอระฆังให้มีตำแหน่งสอดคล้องกับกลุ่มอาคารโดยรอบ พร้อมประสานงานจัดหล่อระฆังจำนวน 3 ใบจากโรงหล่อ Whitechapel Bell Foundry ประเทศอังกฤษ เพื่อทดแทนระฆังเดิมที่ชำรุด ต่อมาได้ร่วมมือกับมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี พัฒนาระบบตีระฆังอัตโนมัติและฟื้นฟูธรรมเนียมการตีระฆังฝรั่งสามใบเถาของวัดให้กลับมาใช้งานได้อย่างเหมาะสม

งานอนุรักษ์บานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นก็เป็นอีกภารกิจที่สะท้อนความตั้งใจของท่าน พระเทพวชิรธรรมเมธีให้ความร่วมมือกับกรมศิลปากรและสถาบันวิจัยมรดกทางวัฒนธรรมแห่งชาติกรุงโตเกียว หรือ TNRICP เพื่อศึกษา ซ่อมแซม และอนุรักษ์ชิ้นงานอย่างเป็นระบบ เจ้าหน้าที่ไทยได้เดินทางไปเรียนรู้เทคนิคการอนุรักษ์ที่ประเทศญี่ปุ่น ก่อนนำผลงานไปจัดแสดงในนิทรรศการสำคัญ เนื่องในโอกาสครบรอบ 130 ปีความสัมพันธ์ทางการทูตไทย-ญี่ปุ่น

• งานบูรณปฏิสังขรณ์: ดูแลอาคารและศาสนสถานสำคัญของวัดราชประดิษฐฯ
• งานอนุรักษ์ศิลปกรรม: สนับสนุนการซ่อมแซมบานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่น
• งานเผยแพร่ความรู้: จัดนิทรรศการและกิจกรรมทางพระพุทธศาสนา
• งานประยุกต์สื่อสมัยใหม่: ถ่ายทอดเรื่องเทวดานพเคราะห์ผ่านอาร์ตทอย

สำหรับอาร์ตทอยเทวดานพเคราะห์ เกิดขึ้นจากแนวคิดที่ต้องการเชื่อมโยงบทเจริญพระพุทธมนต์นวัคคหายุสมธัมม์กับคนทุกเพศทุกวัย ตัวละครได้รับการออกแบบให้มีท่าทางและเอกลักษณ์ที่น่ารัก มีชีวิตชีวา และเข้าใจได้ง่าย จึงช่วยทำให้เรื่องราวทางศาสนาและความเชื่อที่อาจดูซับซ้อน กลายเป็นสิ่งที่คนรุ่นใหม่สามารถเข้าถึงและเรียนรู้ต่อได้อย่างเป็นธรรมชาติ อาร์ตทอยเหล่านี้ยังมอบเป็นของที่ระลึกแก่ผู้ร่วมสมทบทุนโครงการอนุรักษ์บานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นในพระวิหารหลวง วัดราชประดิษฐฯ อีกด้วย

นอกจากนั้น ท่านยังให้คำปรึกษาแก่การบูรณะวัดสาลโคดม พระอารามหลวง จังหวัดสิงห์บุรี ซึ่งมีความเกี่ยวข้องกับประวัติศาสตร์การอุปถัมภ์พระพุทธศาสนาและบุคคลสำคัญของประเทศ การทำงานของท่านจึงไม่ได้มุ่งเพียงความสวยงามของอาคาร แต่ยังให้ความสำคัญกับเรื่องราว คุณค่าทางประวัติศาสตร์ และการส่งต่อมรดกทางวัฒนธรรมให้คนรุ่นหลัง

เรื่องราวของ พระเทพวชิรธรรมเมธี วัดราชประดิษฐฯ สะท้อนให้เห็นว่า งานพระศาสนาในปัจจุบันสามารถเดินไปพร้อมกับงานอนุรักษ์ ศิลปวัฒนธรรม เทคโนโลยี และการสื่อสารรูปแบบใหม่ได้อย่างลงตัว อาร์ตทอยเทวดานพเคราะห์จึงไม่ใช่เพียงของสะสม แต่เป็นอีกช่องทางหนึ่งในการชวนผู้คนให้สนใจประวัติศาสตร์ ความเชื่อ และคุณค่าของวัดราชประดิษฐฯ มากขึ้น หากมีโอกาส ลองเข้าไปเรียนรู้เรื่องราวของพระอารามและผลงานอนุรักษ์ต่าง ๆ ด้วยตัวเอง เพราะมรดกทางวัฒนธรรมจะคงอยู่ได้ดี เมื่อทุกคนร่วมกันสนใจและช่วยส่งต่อ

ที่มา – ทำความรู้จัก ‘พระเทพวชิรธรรมเมธี’ วัดราชประดิษฐฯ ผู้อยู่เบื้องหลัง ‘อาร์ตทอยเทวดานพเคราะห์’